Bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội cho cán bộ chính trị ở các nhà trường quân đội hiện nay

Từ khóa: Đấu tranh; mạng xã hội; nhà trường quân đội; quan điểm sai trái.

Abstract: Combating false information and distorted viewpoints spread by hostile forces in cyberspace is a critical task for military academies. In this context, enhancing the capacity of political officers plays an essential role. This article outlines and analyzes the competence required for such struggle and proposes measures to strengthen the capabilities of political officers at military academies in countering hostile viewpoints on social media.

Keywords: Combat; social media; military academies; distorted viewpoints.

1. Sự cần thiết phải bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội 

Đấu tranh tư tưởng, lý luận là một bộ phận của đấu tranh giai cấp luôn diễn ra quyết liệt và phức tạp. Đây là một mặt trận nóng bỏng, chiếm vị trí hàng đầu trong đấu tranh giai cấp, góp phần làm thất bại chiến lược “diễn biến hòa bình của các thế lực thù địch”. Quân đội nói chung, các nhà trường trong Quân đội nói riêng có nhiệm vụ quan trọng là tham gia đấu tranh chống các thông tin, quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên không gian mạng. Chỉ thị số 47/CT-CT ngày 08/01/2016 của Tổng cục Chính trị chỉ rõ: Đấu tranh trên không gian mạng trong Quân đội là yêu cầu cần thiết, cấp bách hiện nay, là nhiệm vụ của cấp ủy, chỉ huy và của mọi tổ chức, mọi lực lượng trong toàn quân, trong đó cơ quan chính trị, cán bộ chính trị giữ vai trò nòng cốt. Đấu tranh trên không gian mạng là một mặt trận được lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức chặt chẽ, phát huy sức mạnh tổng hợp để đấu tranh bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ, chống “phi chính trị hóa” trong Quân đội trong tình hình mới. 

Nhận thức sâu sắc vai trò của cán bộ chính trị trong thực hiện nhiệm vụ đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch, phản động trên mạng xã hội, trong những năm qua, lãnh đạo, chỉ huy các cấp ở các nhà trường trong Quân đội đã rất coi trọng hoạt động bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội cho cán bộ chính trị với nội dung phù hợp, hình thức và phương pháp phong phú, đạt được kết quả tích cực. Tuy nhiên, công tác này cũng còn những hạn chế, bất cập, đôi khi chưa đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ đấu tranh tư tưởng, lý luận hiện nay.

2. Những yếu tố cấu thành năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch, phản động trên mạng xã hội 

Thứ nhất, năng lực nhận thức lý luận. Nhận thức lý luận là trình độ cao của nhận thức, hoạt động đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch chỉ được thực hiện có hiệu quả khi chủ thể có năng lực nhận thức lý luận. Năng lực nhận thức lý luận quyết định đến nâng cao khả năng lĩnh hội và hiểu biết toàn diện những tri thức ở trình độ cao, đặc biệt là nắm vững bản chất, nội dung các quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, các vấn đề kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, khoa học, kỹ thuật; am hiểu về các môn khoa học quân sự; khoa học xã hội và nhân văn; nhạy bén phát hiện những sai lầm, phản động và tác hại của các quan điểm phi mác xít, những nhận thức và hành vi lệch lạc, những tư tưởng tiêu cực từ trong nội bộ chúng ta. Ngoài ra, năng lực nhận thức lý luận của cán bộ chính trị ở các nhà trường trong Quân đội còn thể hiện ở khả năng phát hiện những nội dung mới về tư tưởng, lý luận; tính phức tạp của cuộc đấu tranh tư tưởng, lý luận hiện nay… Như vậy, năng lực nhận thức lý luận là một bộ phận quan trọng, là cơ sở, tiền đề cho củng cố, phát triển năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái, thù địch trên mạng xã hội của cán bộ chính trị ở các nhà trường trong Quân đội hiện nay.

Thứ hai, năng lực phát hiện vấn đề. Đây là năng lực đóng vai trò quan trọng trong nâng cao trình độ nhận thức và chỉ đạo hoạt động thực tiễn đấu tranh chống quan điểm sai trái, thù địch của giảng viên. Hiện nay, việc nhận thức quan điểm sai trái, thù địch trên các trang mạng xã hội được ngụy trang, ẩn giấu bằng các thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt nên không dễ dàng phát hiện hoặc khó thấy mức độ nguy hại ở ngay trong một bộ phận đảng viên, quần chúng nhân dân. Từ đó đặt ra cho đội ngũ cán bộ chính trị phải tìm tòi, nghiên cứu và phát hiện vấn đề, để đấu tranh một cách nhanh chóng, chính xác, đầy đủ, hiệu quả, không nhầm lẫn.

Thứ ba, năng lực thu thập, xử lý thông tin. Thể hiện trong việc sưu tầm tư liệu, tài liệu, các quan điểm, trường phái tư tưởng, lý luận, những thành tựu khoa học quân sự mới, những vấn đề chính trị, xã hội đang tiếp tục nghiên cứu, tranh luận; các thông tin chính diện, thông tin phản diện, đặc biệt là các thông tin, bài viết chống phá Đảng, Nhà nước trên các trang mạng xã hội. Hiện nay, lượng thông tin trên các trang mạng xã hội tăng theo cấp số nhân, nếu không thường xuyên thu thập, xử lý sẽ không đủ kiến thức, năng lực để đấu tranh có hiệu quả. Vì vậy, đội ngũ cán bộ chính trị cần nâng cao năng lực thu thập, xử lý thông tin để phát hiện kịp thời, chính xác đối tượng, nội dung đấu tranh với các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội hiện nay.

Thứ tư, năng lực thực hành đấu tranh. Đây là yếu tố quan trọng, quyết định đến chất lượng, hiệu quả đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội của đội ngũ cán bộ chính trị. Năng lực thực hành đấu tranh bao gồm việc xác định nội dung, phương thức tiến hành, cách lập luận và ngôn từ trong từng nội dung đấu tranh, cách thức đăng tải trên các trang mạng xã hội.

Thứ năm, năng lực tiếp nhận phản hồi đấu tranh, là khả năng tiếp nhận, sử lý, đánh giá nội dung đấu tranh. Thông qua năng lực này, đội ngũ cán bộ chính trị xem xét, phân tích nội dung đấu tranh của mình đối với các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch sâu sắc đến đâu, mức độ, phạm vi, ảnh hưởng như thế nào... từ đó, tiếp tục tự bồi dưỡng nâng cao năng lực đấu tranh, đưa ra những chỉ báo đúng đắn và có cách thức đối phó với các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trong tương lai.

3. Tiếp tục bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội 

Mục đích bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội cho đội ngũ cán bộ chính trị ở các nhà trường trong Quân đội nhằm bổ sung, phát triển, nâng cao trình độ kiến thức, kinh nghiệm, khả năng phát hiện, phê phán, ngăn chặn và khắc phục ảnh hưởng của những quan điểm sai trái của các thế lực thù địch để bảo vệ, phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng; rèn luyện kỹ năng, kinh nghiệm đấu tranh tư tưởng, lý luận, góp phần làm thất bại chiến lược “diễn biến hòa bình” về tư tưởng, văn hóa của các thế lực thù địch, chống “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, bảo vệ, củng cố, phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng, sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Trong quá trình bồi dưỡng năng lực đấu tranh cần sử dụng các hình thức, biện pháp linh hoạt, phong phú như: thông qua chương trình, kế hoạch, nội dung giảng dạy; hoạt động nghiên cứu khoa học, hội thảo, tọa đàm khoa học; tập huấn, sinh hoạt học tập chính trị, quân sự; đấu tranh tư tưởng, lý luận, tham gia bình luận, chia sẻ, viết bài trên các trang mạng xã hội để tích cực phản bác hiệu quả các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch… 

Hoạt động đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội là nhiệm vụ quan trọng của đội ngũ cán bộ chính trị, tuy có tính độc lập riêng nhưng nó không tách rời, biệt lập mà có quan hệ chặt chẽ với các nhiệm vụ khác; thường được tiến hành đan xen, đồng thời với các hoạt động giáo dục và đào tạo, nghiên cứu khoa học, sinh hoạt chính trị. Đối với hoạt động giáo dục và đào tạo, nghiên cứu khoa học, đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch là nội dung quan trọng để khẳng định, chứng minh tính đúng đắn của các luận điểm mác xít, đường lối của Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh. Do đó, trong từng nội dung, bài giảng, công trình nghiên cứu khoa học hoặc những vấn đề lý luận - thực tiễn phức tạp, nhạy cảm cần có sự trao đổi, thảo luận để thống nhất nhận thức, phương pháp, cách thức lý giải và vận dụng, bảo đảm vừa trung thành, phát triển vừa bảo vệ chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, bác bỏ các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên các trang mạng xã hội. Việc lồng ghép nội dung đấu chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trong chương trình, nội dung, kế hoạch hoạt động giáo dục và đào tạo, nghiên cứu khoa học phải được đưa vào nghị quyết của lãnh đạo các cấp, làm cơ sở chính trị, pháp lý để mọi cán bộ chính trị phải chú tâm thực hiện.

Chủ động tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn hàng năm, kết hợp mở các buổi thông báo chính trị - thời sự thường xuyên và đột xuất. Sử dụng và phát huy vai trò của những cán bộ, giảng viên nhiều kinh nghiệm và năng lực tốt trong giảng dạy, nghiên cứu khoa học và đấu tranh tư tưởng, lý luận để bồi dưỡng. Tạo điều kiện và động viên họ tích cực học hỏi, tham gia bám lớp, đồng thời mạnh dạn giao việc và từng bước đặt ra yêu cầu cao để tạo động lực phấn đấu vươn lên. Xây dựng đội ngũ giảng viên, chuyên gia đầu ngành chất lượng cao, có đạo đức và uy tín nghề nghiệp để tạo lực lượng nòng cốt trong giảng dạy, nghiên cứu khoa học, bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội cho đội ngũ cán bộ chính trị. Tiếp tục nghiên cứu đề xuất các hình thức đấu tranh chống quan điểm trái, thù địch trên mạng xã hội để thu hút cán bộ chính trị tham gia, như lập các blogger, các loại hình câu lạc bộ như “Câu lạc bộ những cây viết trẻ”, “Chi đoàn viết báo”… 

Lãnh đạo, chỉ huy các cấp cần thường xuyên tổ chức những lớp tập huấn, sinh hoạt chính trị, diễn đàn, hội nghị chuyên đề, hội thảo khoa học về đấu tranh tư tưởng, lý luận, trong đó có sự tham gia đông đảo của chuyên gia đầu ngành, những nhà khoa học và giảng viên giỏi trong và ngoài Quân đội. Lập kế hoạch, giao chỉ tiêu viết báo, viết bài nghiên cứu, chuyên đề, bài hội thảo, hoặc thông tin chuyên ngành cho cán bộ chính trị về đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội, gắn với bình xét khen thưởng, xếp loại chất lượng cán bộ, đảng viên hàng năm. Tổ chức các hoạt động giáo dục, thi đua để mỗi cán bộ chính trị coi tự học tập, phấn đấu là nhu cầu tự thân. Duy trì thường xuyên chế độ đọc sách báo, thông tin về mặt trận đấu tranh tư tưởng, lý luận, coi trọng tự đọc tác phẩm kinh điển, tìm hiểu thông tin cả chính diện và phản diện, thông tin trên các trang mạng trong nước và nước ngoài… để bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội cho đội ngũ cán bộ chính trị.

Trong thời gian tới, bồi dưỡng năng lực đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội cho đội ngũ cán bộ chính trị ở các nhà trường trong Quân đội cần tập trung vào một số nội dung trọng tâm sau: 

Một là, những vấn đề cơ bản, cốt lõi nhất về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, mục tiêu, lý tưởng chiến đấu, chức năng, nhiệm vụ của Quân đội, chức trách, nhiệm vụ của cán bộ chính trị và khả năng vận dụng sáng tạo tri thức lý luận vào thực tiễn đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội. 
Hai là, toàn bộ những hệ thống tri thức, kiến thức tổng hợp, đặc biệt là môn chuyên ngành khoa học xã hội và nhân văn, khoa học quân sự. 
Ba là, những vấn đề mới về lý luận và thực tiễn phục vụ cho cuộc đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội. Thực tiễn luôn vận động và phát triển không ngừng, đặc biệt là những vấn đề mới, bởi đây là cơ sở để khái quát, phán đoán, nhận định nội dung, phương thức đấu tranh mới. 

Bốn là, các quan điểm, đường lối của Đảng về quân sự quốc phòng, xây dựng nền quốc phòng toàn dân, chiến tranh nhân dân và xây dựng Quân đội trong giai đoạn cách mạng mới; khoa học nghệ thuật quân sự Việt Nam; những quan điểm, phương hướng, nội dung xây dựng Quân đội về chính trị; bản chất, âm mưu, thủ đoạn của của các thế lực thù địch, nhiệm vụ của cách mạng, của Quân đội trong giai đoạn mới. 

Năm là, bồi dưỡng nâng cao ý thức, trách nhiệm, tính tích cực chủ động, tự giác và năng lực của cán bộ chính trị ở các nhà trường Quân đội trong hoạt động đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội. 

Sáu là, rèn luyện bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống của đội ngũ giảng viên. Hiện nay, tình trạng suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, nguy cơ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” là rào cản lớn trong cuộc đấu tranh chống quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên mạng xã hội hiện nay. 

Bảy là, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin để đăng tải các nội dung đấu tranh trên các trang mạng xã hội, như bình luận, phê phán, định hướng trước các thông tin, quan điểm sai trái của các thế lực thù địch trên các trang mạng xã hội; kỹ năng sử dụng các ứng dụng của một số mạng xã hội; kỹ năng làm video, lập và quản lý blog, chia sẻ các bài viết đấu tranh, quan điểm chủ nghĩa Mác - Lênin, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước; kỹ năng lập hội, nhóm để chia sẻ và đấu tranh kịp thời trước các thông tin, quan điểm sai trái của các thế lực thù địch./.

------------------------------------

Tài liệu tham khảo:

1. Ban Tuyên giáo Trung ương, Phê phán, bác bỏ các quan điểm sai trải, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nxb CTQG-ST, H.2007.

2. Cục Tuyên huấn - Tổng cục Chính trị, Quân đội phòng, chống “diễn biến hòa bình” trên lĩnh vực tư tưởng - văn hóa trong tình hình mới, Nxb QĐND, H.2015.

3. Tô Xuân Sinh, Phát huy vai trò của đội ngũ cán bộ chính trị trong đấu tranh phòng, chống các quan điểm sai trái, thù địch hiện nay, Đề tài cấp Tổng cục Chính trị năm 2015.

Thiếu tá Vũ Minh Thành; ThS Nguyễn Đình Nam - Học viện Chính trị