Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng viết bài chính luận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng hiện nay

Từ khóa: Bài viết chính luận; bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; kinh nghiệm; nâng cao chất lượng.

Abstract: Writing political-argumentative articles to defend the ideological foundation of the Communist Party of Vietnam is a central and ongoing task for the cadre, lecturers, and researchers at the Political Academy under the Ministry of National Defense. In the current context, where the ideological and theoretical struggle is becoming increasingly complex, enhancing the quality of political-argumentative writing is not only a matter of academic and professional concern but also an urgent requirement of political duties. This article provides an overview of the current situation, analyzes key experiences, and proposes solutions to further improve the quality of political-argumentative articles at the Political Academy, thereby meeting new demands in defending the Party’s ideological foundation.

Keywords: Political-argumentative articles; defense of the Party’s ideological foundation; experience; quality improvement.

Nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam là chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Đó là kim chỉ nam cho mọi đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước; là cơ sở lý luận cho công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Trong tình hình hiện nay, các thế lực thù địch đẩy mạnh hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước ta bằng nhiều thủ đoạn tinh vi, trong đó, có việc xuyên tạc, phủ nhận nền tảng tư tưởng của Đảng, kích động “đa nguyên chính trị, đa đảng đối lập”, cổ súy cho các tư tưởng phi chính trị, cực đoan, lệch lạc. Trong bối cảnh đó, việc viết bài chính luận không đơn thuần là một hình thức thể hiện quan điểm chính trị, mà trở thành một phương thức quan trọng trong đấu tranh tư tưởng - lý luận, góp phần bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ. Với vai trò là trung tâm huấn luyện và nghiên cứu khoa học lý luận chính trị cấp chiến dịch - chiến lược trong Quân đội, Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng giữ vị trí nòng cốt trên mặt trận tư tưởng. Tăng cường, nâng cao chất lượng bài viết chính luận là một trong những nhiệm vụ chính trị trọng tâm, có ý nghĩa trực tiếp đối với công cuộc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong Quân đội hiện nay.

Những năm qua, dưới sự chỉ đạo sát sao của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện, hoạt động viết bài chính luận ở Học viện Chính trị được triển khai tương đối đồng bộ. Nhiều cán bộ, giảng viên đã tích cực viết bài đăng tải trên các tạp chí uy tín, với những lập luận sắc bén, tư duy lý luận chặt chẽ, góp phần phản bác hiệu quả những quan điểm sai trái, thù địch, đồng thời lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được, chất lượng viết bài chính luận ở một số đơn vị, cá nhân vẫn chưa thật sự đồng đều. Cụ thể: một số bài viết còn thiên về nêu lại chủ trương, đường lối, chưa làm rõ nội dung phản bác hay tính thời sự. Khả năng phát hiện vấn đề và tư duy lý luận chưa sâu sắc, còn rập khuôn. Cách thể hiện còn nặng về văn phong hành chính hoặc hàn lâm quá mức, thiếu tính hấp dẫn và lan tỏa. Việc cập nhật thông tin, xu hướng chống phá mới của các thế lực thù địch còn chưa kịp thời.

Từ thực tiễn trên, đặt ra yêu cầu cấp thiết cần nâng cao chất lượng các bài viết chính luận với các tiêu chí: chính xác về nhận thức lý luận, chặt chẽ trong tư duy phản biện; tính chiến đấu cao, kịp thời, sắc sảo và định hướng rõ ràng; hấp dẫn về hình thức, linh hoạt trong cách tiếp cận và thể hiện; gắn với thực tiễn, lấy thực tiễn để minh chứng cho lập luận lý luận. Trong quá trình viết bài chính luận đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở Học viện đã rút ra được nhiều bài học, kinh nghiệm quý báu, làm cơ sở để nâng cao chất lượng hoạt động này. Cụ thể như sau:

Một là, thường xuyên nghiên cứu, quán triệt các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên, kiên định lập trường tư tưởng, bản lĩnh chính trị vững vàng trong viết bài chính luận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

Viết bài chính luận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là hoạt động lý luận mang tính chính trị sâu sắc, đòi hỏi người viết phải có nhận thức đúng đắn, tư duy lý luận sắc bén, lập trường kiên định và bản lĩnh chính trị vững vàng. Đây là tiền đề quan trọng hàng đầu quyết định chiều sâu tư tưởng, tính chiến đấu, định hướng và khả năng thuyết phục của mỗi bài viết. Trong đó, việc thường xuyên quán triệt các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên giúp người viết đứng vững trên lập trường của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm, đường lối của Đảng. Thực tiễn ở Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng, đội ngũ cán bộ, giảng viên, học viên đa số có khả năng viết bài chính luận tốt, có bài viết sắc sảo, có sức lan tỏa cao, đều là những người có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định lý tưởng cách mạng, tuyệt đối trung thành với Đảng, với chế độ.

Các cấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ chủ trì các cấp trong Học viện thường xuyên quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo việc học tập, quán triệt nghiêm túc các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên về đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, nhất là quán triệt và thực hiện nghiêm Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”; Chỉ thị số 47-CT/TW của Ban Bí thư; các kết luận, thông báo của Quân ủy Trung ương, Tổng cục Chính trị… được duy trì thường xuyên, góp phần bồi đắp niềm tin, củng cố lập trường, giữ vững bản lĩnh cho cán bộ, giảng viên. Từ đó, nhiều cán bộ, giảng viên đã trở thành lực lượng nòng cốt trong các nhóm viết bài chính luận, tổ biên tập chuyên sâu, Ban Chỉ đạo 35 và các tổ đấu tranh trên không gian mạng.

Hai là, chú trọng lựa chọn đề tài có tính thời sự, bám sát nhiệm vụ của cách mạng và của Quân đội để đấu tranh có hiệu quả với các quan điểm sai trái, thù đich, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng.

Việc chú trọng lựa chọn đề tài có tính thời sự, bám sát nhiệm vụ của cách mạng và của Quân đội không chỉ là yêu cầu về nội dung, mà còn là phương pháp tổ chức hoạt động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng một cách khoa học, chủ động, kịp thời, phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới.

Tính thời sự của đề tài là yếu tố then chốt tạo nên tính hấp dẫn, tính định hướng và hiệu quả xã hội của bài viết. Bởi lẽ, các thế lực thù địch, phản động luôn tận dụng tối đa các sự kiện, vấn đề phức tạp, nhạy cảm hoặc chưa rõ ràng trong đời sống chính trị - xã hội để đưa ra những quan điểm xuyên tạc, bịa đặt, kích động chống phá Đảng, Nhà nước và Quân đội ta. Nếu bài viết không cập nhật, không bám sát các vấn đề đang nổi cộm trong thực tiễn thì rất khó thu hút sự quan tâm của người đọc và càng khó có thể đấu tranh phản bác hiệu quả với các luận điệu sai trái, thù địch. Việc gắn đề tài với nhiệm vụ của cách mạng và của Quân đội giúp các bài viết chính luận có định hướng tư tưởng rõ ràng, phục vụ trực tiếp cho công tác giáo dục chính trị, xây dựng bản lĩnh và trận địa tư tưởng vững chắc trong cán bộ, chiến sĩ. Mỗi đề tài không chỉ phản ánh một sự kiện, một chủ đề cụ thể, mà còn cần được đặt trong mối liên hệ với chức năng, nhiệm vụ của Quân đội ta: vừa là lực lượng chính trị, vừa là lực lượng chiến đấu trung thành, tuyệt đối tin cậy của Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Do đó, đề tài cần phục vụ tốt cho việc phòng, chống “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”; giữ vững trận địa tư tưởng trong quân đội, củng cố niềm tin vào con đường cách mạng do Đảng ta lãnh đạo. Việc lựa chọn đề tài đúng hướng còn thể hiện bản lĩnh chính trị, tư duy sắc sảo và tinh thần trách nhiệm của người viết.

Trong thực tiễn, nhiều bài viết hay, có sức lan tỏa là nhờ sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa việc phản ánh vấn đề thời sự đang được dư luận quan tâm với lập luận lý luận sâu sắc, có chiều sâu chính trị. Điều đó giúp bài viết vừa phản bác hiệu quả các luận điệu sai trái, vừa củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân với Đảng, với chế độ. Đây là cơ sở để nâng cao chất lượng, hiệu quả các bài viết chính luận, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

Ba là, kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý luận và thực tiễn; đổi mới hình thức thể hiện, nâng cao kỹ năng viết bài chính luận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

Một trong những kinh nghiệm quan trọng là bài viết chính luận cần kết hợp chặt chẽ giữa lý luận vững chắc với thực tiễn sinh động. Các bài viết lý luận đơn thuần dễ khô khan, khó tiếp cận; ngược lại, nếu chỉ kể chuyện thực tế mà thiếu nền tảng tư tưởng thì dễ sa vào mô tả đơn lẻ, thiếu định hướng. Các bài viết có chất lượng cao ở Học viện thường vận dụng lý luận Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm, đường lối của Đảng, nhiệm vụ chính trị của Quân đội một cách linh hoạt, gắn chặt với thực tiễn quân sự, quốc phòng, chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, phòng, chống âm mưu “diễn biến hòa bình”.v.v. Điều này tạo nên sự logic, sức thuyết phục và lan tỏa cho bài viết.

Thực tiễn cho thấy, không ít bài viết thành công nhờ vào phong cách thể hiện hấp dẫn: ngôn ngữ chặt chẽ mà sinh động, lập luận sắc sảo mà giản dị, giàu hình ảnh mà không hời hợt. Việc sử dụng phương pháp so sánh, phản chứng, kể chuyện, nêu ví dụ cụ thể... giúp tăng tính hấp dẫn và gần gũi với người đọc. Học viện đã tổ chức các lớp bồi dưỡng kỹ năng viết chính luận, mời các chuyên gia giàu kinh nghiệm chia sẻ cách chọn đề tài, xây dựng luận điểm, luận cứ, nghệ thuật phản bác. Đồng thời, khuyến khích các hình thức thể hiện phong phú, như: bài viết ngắn, bình luận, tiểu luận sâu sắc, hình thức kết hợp với bài truyền thông, videoclip tuyên truyền ngắn.

Bốn là, phát huy vai trò của tổ chức đảng, chỉ huy các cơ quan, đơn vị thuộc Học viện Chính trị trong định hướng và kiểm duyệt nội dung bài chính luận.

Trong công tác đấu tranh tư tưởng, lý luận hiện nay, vai trò của tổ chức đảng, chỉ huy các cơ quan, đơn vị tại các học viện, nhà trường, đặc biệt là ở Học viện Chính trị là vô cùng quan trọng. Cấp ủy, chi bộ, lãnh đạo các cơ quan, đơn vị không chỉ về chính trị, tư tưởng mà còn đóng vai trò then chốt trong việc định hướng nội dung, kiểm duyệt chất lượng, bảo đảm tính lý luận, tính chiến đấu và tính thời sự của các bài viết chính luận. Thực tiễn cho thấy, ở nhiều đơn vị thuộc Học viện, công tác này đã được tổ chức bài bản thông qua việc phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng cán bộ, giảng viên; tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên đề về viết bài chính luận; tổ chức hội thảo, tọa đàm trao đổi kinh nghiệm viết bài phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng và trên các phương tiện truyền thông đại chúng.

Các tổ chức đảng đã thể hiện vai trò hạt nhân chính trị khi đưa nội dung viết bài đấu tranh chính luận vào tiêu chí đánh giá chất lượng cấp ủy, tổ chức đảng, tiêu chuẩn thi đua của cán bộ, giảng viên, học viên. Một số cấp ủy, chi bộ còn xây dựng nghị quyết chuyên đề về nâng cao chất lượng hoạt động viết bài thi chính luận trong từng năm học. Việc đánh giá, góp ý bài viết trước khi đăng tải được tổ chức nghiêm túc, khoa học thông qua các hội đồng chuyên môn, tổ biên tập hoặc các tổ thẩm định do cấp ủy phân công, bảo đảm mỗi sản phẩm chính luận được công bố đều có giá trị tư tưởng, thuyết phục về lập luận và chuẩn mực về hình thức thể hiện.

Bên cạnh đó, nhiều cơ quan, đơn vị ở Học viện đã có những cách làm sáng tạo, hiệu quả để hỗ trợ cán bộ, giảng viên, nhất là đội ngũ trẻ. Một số đơn vị tổ chức toạ đàm, trao đổi về phong cách viết, phương pháp phản bác luận điệu sai trái; thành lập “ngân hàng bài viết mẫu” bao gồm các bài viết đã được công bố trên các tạp chí khoa học, báo chính trị - xã hội có uy tín, từ đó giúp cán bộ, đảng viên tham khảo, học hỏi kỹ năng viết, cách xây dựng lập luận và xử lý vấn đề. Nhiều đơn vị đã hình thành nhóm viết chính luận theo mô hình tổ, nhóm chuyên đề hoặc “nhóm viết trẻ”, “nhóm phản ứng nhanh” của Viện Khoa học xã hội và nhân văn quân sự; thường xuyên sinh hoạt học thuật để chia sẻ kinh nghiệm và định hướng đề tài, đồng thời, lan tỏa tinh thần đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

Viết bài chính luận bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là nhiệm vụ học thuật mà còn là sứ mệnh chính trị cao cả trong cuộc đấu tranh chống các quan điểm sai trái, thù địch hiện nay. Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng với truyền thống, kinh nghiệm và trách nhiệm của mình đã và đang là lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng - lý luận. Việc không ngừng nâng cao chất lượng bài viết chính luận là yêu cầu cấp bách, góp phần bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ và giữ vững trận địa tư tưởng trong Quân đội nhân dân Việt Nam hiện nay./.

Đại tá, ThS Nguyễn Anh Tuấn - Viện Khoa học xã hội và nhân văn quân sự, Học viện Chính trị