Chính quyền 02 cấp ở Đồng Nai - Tây Ninh: Từ những lúng túng ban đầu đến quyết tâm vận hành thông suốt

Dù vậy, bất kỳ sự chuyển đổi tổ chức lớn nào cũng đi kèm với thách thức, và chính quyền địa phương 02 cấp ở các tỉnh phía Nam không nằm ngoài quy luật đó. Tại phường Trấn Biên - địa phương được ví như “siêu phường” của tỉnh Đồng Nai với dân số gần 200.000 người - khối lượng công việc tăng đột biến ngay trong những tháng đầu. Trung tâm phục vụ hành chính công của phường hoạt động gần như không ngơi nghỉ, trong khi các cán bộ, công chức phải nhanh chóng làm quen với quy trình mới và yêu cầu kỹ thuật số hóa cao hơn.

Ông Nguyễn Việt Hà - công chức bộ phụ trách lĩnh vực xây dựng - hạ tầng của phường - cho biết thời gian đầu không tránh khỏi bỡ ngỡ. Nhưng đến nay, sau 03 tháng triển khai, nhờ sự chuẩn bị kỹ về mặt nghiệp vụ, cộng thêm tinh thần trách nhiệm cao, đội ngũ công chức đã cơ bản ổn định nhịp làm việc. Theo ông, quan trọng nhất là “hướng dẫn cho người dân với thái độ niềm nở, đúng pháp luật và quy trình mới, để từ đó tạo niềm tin với chính quyền cơ sở”.

Không chỉ chú trọng hiệu quả xử lý hồ sơ, chính quyền phường Trấn Biên còn đặc biệt quan tâm đến việc nâng cao sự hài lòng của người dân. Ông Lâm Tấn Khải - Phó Bí thư thường trực Đảng ủy phường khẳng định đây là nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn đầu thực hiện mô hình mới. Cùng với việc tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh chuyển đổi số, lãnh đạo phường Trấn Biên cũng chủ động tiếp nhận phản ánh, kiến nghị để kịp thời khắc phục những hạn chế phát sinh từ thực tiễn. “Khi mô hình mới còn đang tạo dựng niềm tin, từng cử chỉ, từng hồ sơ xử lý đúng - nhanh - gọn đều có ý nghĩa lớn trong việc xây dựng hình ảnh một chính quyền hiện đại, thân thiện, có trách nhiệm với dân”, ông Lâm Tấn Khải nói.

Tại tỉnh Tây Ninh, tình hình cũng ghi nhận những tín hiệu khả quan dù xuất phát điểm có phần khó khăn hơn tỉnh Đồng Nai. Ở xã Phước Vĩnh Tây - nơi từng thuộc tỉnh Long An trước sáp nhập - lượng người dân đến làm thủ tục hành chính trong thời gian đầu khá đông, phần lớn liên quan đến đất đai, việc làm, hộ tịch. Việc vận hành chính quyền mới tại xã gặp một số trục trặc kỹ thuật như đường truyền internet không ổn định, phần mềm xử lý hồ sơ thỉnh thoảng chập chờn, chữ ký số bị lỗi... Tuy nhiên, những sự cố này nhanh chóng được khắc phục nhờ lực lượng đoàn viên thanh niên túc trực hỗ trợ người dân lập hồ sơ giấy và chuyển cho cán bộ xử lý.

Ông Võ Phú Quốc - Phó Chủ tịch UBND xã Phước Vĩnh Tây thừa nhận, không phải cán bộ nào cũng thành thạo kỹ năng số ngay từ đầu: “Nhiều anh em dù đã được tập huấn vẫn còn lúng túng trước các tình huống đột xuất. Bởi vậy, xã thường xuyên kiến nghị Sở Khoa học và Công nghệ cung cấp thông tin hỗ trợ kỹ thuật kịp thời, đồng thời mong muốn đường truyền internet được cải thiện để đảm bảo công việc diễn ra thông suốt”, ông Võ Phú Quốc chia sẻ.

Tại xã Cần Đước - một địa bàn khác của tỉnh Tây Ninh - lượng hồ sơ mỗi ngày dao động khoảng 200 bộ, chưa kể hỗ trợ người dân từ các địa phương lân cận. Ông Võ Chí Công - Phó Chủ tịch UBND xã Cần Đước cho biết đến nay phần mềm dùng để giải quyết thủ tục hành chính đã được cập nhật đầy đủ. Tuy nhiên, để phát huy tối đa hiệu quả, hệ thống đường truyền internet vẫn cần tiếp tục được nâng cấp đồng bộ. Ngoài ra, ông Võ Chí Công cũng kiến nghị các sở, ngành liên quan tiếp tục hỗ trợ chuyên viên cập nhật bộ thủ tục lên hệ thống phần mềm, nhất là trong bối cảnh đội ngũ cán bộ, công chức địa phương phải đảm nhiệm cả công việc phát sinh từ quá trình sáp nhập đơn vị hành chính.

Điểm chung dễ thấy tại các địa phương này là tinh thần chủ động và cầu thị của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức cấp xã. Họ không né tránh khó khăn mà sẵn sàng lắng nghe và tìm hướng khắc phục ngay từ thực tiễn. Dù thiếu thốn về cơ sở vật chất, trình độ kỹ thuật chưa đồng đều, nhưng việc tăng cường hỗ trợ từ các sở, ban ngành cấp tỉnh cũng như các văn bản hướng dẫn từ Trung ương đã giúp cho các xã, phường dần ổn định công việc.

Trong bối cảnh đó, các chính sách hỗ trợ từ Bộ Nội vụ tiếp tục giữ vai trò quan trọng. Bộ đã kịp thời phát hành “Cẩm nang chính quyền địa phương cấp xã” đẻe cung cấp những hướng dẫn cụ thể về chức năng, nhiệm vụ, xử lý tình huống, đặc biệt là những trường hợp chuyển tiếp khi chấm dứt hoạt động của chính quyền cấp huyện từ ngày 01/7/2025. Việc Bộ Nội vụ đưa vào vận hành đường dây nóng hỗ trợ hỏi đáp, cũng như xây dựng chuyên mục trực tuyến hướng dẫn xử lý hồ sơ theo mô hình chính quyền địa phương 02 cấp đã góp phần tháo gỡ hàng loạt khó khăn, vướng mắc mà các địa phương gặp phải và phản ánh trong 03 tháng qua.

Cùng với đó, các văn bản hướng dẫn như Công văn 4753/BNV-CQĐP của Bộ Nội vụ hay Công văn số 14/CV-BCĐ của Ban Chỉ đạo Trung ương đã xác định rõ các nhiệm vụ cấp bách mà chính quyền địa phương cần tập trung triển khai, từ việc sắp xếp trụ sở sau sáp nhập, xử lý hồ sơ cán bộ dôi dư, đến xây dựng quy trình thành lập trung tâm hành chính công, hay ứng dụng phần mềm quản lý cán bộ tích hợp với dữ liệu dân cư. Những chỉ đạo sát thực, kịp thời từ Ban Chỉ lập cơ sở chính trị, pháp lý cần thiết để các địa phương yên tâm triển khai mô hình chính quyền địa phương 02 cấp.

Một vấn đề nóng khác cũng được tháo gỡ kịp thời là chính sách nhân sự. Tại nhiều địa phương, sau khi sáp nhập, một số cán bộ, công chức thuộc diện không chuyên trách, hợp đồng ngắn hạn hoặc đang chờ sắp xếp rơi vào trạng thái “lấp lửng”. Trước thực tế đó, các văn bản hướng dẫn mới đã tạo điều kiện để người lao động được giải quyết chế độ nghỉ việc theo nguyện vọng, hoặc được xem xét tiếp nhận vào biên chế nếu đáp ứng đủ tiêu chuẩn, thẩm quyền tuyển dụng. Đây là bước đi thể hiện rõ tinh thần nhân văn, đồng thời góp phần ổn định tâm lý đội ngũ cán bộ cơ sở - những người đang gánh vác trọng trách hàng ngày trong tiếp dân, xử lý công việc hành chính.

Sau 03 tháng triển khai mô hình chính quyền địa phương 02 cấp tại tỉnh Đồng Nai và tỉnh Tây Ninh, có thể thấy một bức tranh chân thực: mô hình chính quyền địa phương 02 cấp tuy khởi đầu có khó khăn, nhưng đang dần đi vào quỹ đạo ổn định. Sự hỗ trợ kịp thời từ cấp trên, cộng với quyết tâm, nỗ lực của cán bộ, công chức, viên chức ở cơ sở, đang từng bước khẳng định chính quyền cấp xã trở thành trung tâm phục vụ dân đúng nghĩa - gần dân, hiểu dân và vì dân./.

Phạm Trang