QUẢN LÝ CHƯƠNG TRÌNH TRÒ CHƠI TRUYỀN HÌNH CỦA KÊNH VTV3 TRÊN NỀN TẢNG SỐ HIỆN NAY

Từ khóa: Game show; nền tảng số; quản lý chương trình; truyền hình; VTV3.

Abstract: The article examines the management of television game shows on VTV3 in the context of digital transformation. By analyzing the organizational structure, production workflows and the cooperative model between VTV3 and VTV Digital, the study identifies strengths, limitations and emerging challenges in managing game shows on digital platforms. It also proposes solutions for improving production efficiency, audience engagement and digital content distribution.

Keywords: VTV3; game show; media management; digital platforms; content production.

1. Mở đầu

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và sự trỗi dậy của các nền tảng nội dung xuyên biên giới như YouTube, TikTok, Facebook Watch hay Netflix đã tái định hình sâu sắc cách thức khán giả tiếp nhận thông tin và giải trí. Nội dung video ngắn, tính tương tác cao và khả năng cá nhân hóa thuật toán khiến khán giả, đặc biệt là nhóm khán giả, độc giả trẻ ngày càng có xu hướng dịch chuyển mạnh sang môi trường số. Với các kênh truyền hình truyền thống, đặc biệt là những đơn vị có thế mạnh về game show như VTV3, việc chuyển đổi mô hình quản lý và tổ chức sản xuất chương trình theo hướng đa nền tảng không chỉ là yêu cầu tất yếu mà còn là yếu tố quyết định vị thế cạnh tranh trong dài hạn.

Ban Văn hóa - giải trí (kênh VTV3) nhiều năm qua được xem là “thương hiệu vàng” của VTV trong lĩnh vực giải trí, với hàng loạt chương trình có sức ảnh hưởng mạnh mẽ như Đường lên đỉnh Olympia, Vua Tiếng Việt, Ai là triệu phú… Tuy nhiên, trước sự thay đổi nhanh chóng về thị hiếu của công chúng xem truyền hình, kênh VTV3 không có sự lựa chọn nào khác ngoài việc bắt buộc phải đổi mới cách thức quản lý sản xuất và phân phối nội dung. Việc thiết lập cơ chế phối hợp giữa VTV3 và VTV Digital từ năm 2023 đã mở ra mô hình quản trị mới cho hoạt động sản xuất game show, tạo tiền đề để VTV nói chung, VTV3 nói riêng nâng cao năng lực cạnh tranh trên môi trường số. Bài báo này tập trung phân tích thực trạng quản lý game show của VTV3 trong bối cảnh đó và đề xuất những giải pháp phù hợp với yêu cầu đổi mới của ngành truyền hình hiện nay.

2. Cơ sở lý luận và thực tiễn

Cơ sở lý luận của nghiên cứu dựa trên các học thuyết về quản lý truyền thông trong môi trường hợp nhất (media convergence), quản lý sản xuất nội dung đa nền tảng và lý thuyết về quản trị sáng tạo trong lĩnh vực truyền hình. Các tiếp cận hiện đại cho rằng đơn vị sản xuất nội dung cần đồng thời vận hành mô hình sản xuất tuyến tính (linear production) dành cho truyền hình và mô hình sản xuất phân mảnh - linh hoạt (nonlinear production) dành cho môi trường số. Trong đó, vai trò của phân tích dữ liệu, quản lý chuỗi truyền thông - phân phối và thiết kế nội dung phù hợp thuật toán là các thành tố quan trọng quyết định thành công trong quản lý chương trình.

Về cơ sở thực tiễn, số liệu khảo sát và dữ liệu nội bộ VTV cho thấy xu hướng dịch chuyển rõ rệt của công chúng sang môi trường số. Cụ thể là có đến 41,4% khán giả theo dõi VTV3 thường xuyên qua nền tảng số, đồng thời hệ thống kênh YouTube của VTV đạt trên 10 triệu người theo dõi và hơn 3 tỷ lượt xem/năm. Thực tiễn này cho thấy sự mở rộng phạm vi tiếp cận của các chương trình giải trí nói chung và game show nói riêng, nhưng cũng đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ trong công tác quản lý nội dung, tối ưu hóa quy trình và nâng cao năng lực số của đội ngũ sản xuất.

3. Thực trạng quản lý chương trình trò chơi truyền hình của VTV3 trên nền tảng số

VTV3 là đơn vị chủ lực trong sản xuất game show của VTV, chịu trách nhiệm sáng tạo, tổ chức sản xuất và kiểm duyệt chất lượng nghệ thuật của chương trình. Trước đây, VTV3 chủ yếu thực hiện sản xuất theo mô hình truyền thống, trong khi hoạt động phân phối số do VTV Digital phụ trách độc lập. Mô hình tách rời này khiến quá trình đưa nội dung lên nền tảng số chậm, thiếu tối ưu và khó khai thác hiệu quả dữ liệu khán giả. Từ năm 2023, việc tái cấu trúc mô hình theo hướng phối hợp song hành giữa VTV3 và VTV Digital đã tạo ra sự thay đổi đáng kể, trong đó VTV3 tập trung sản xuất nội dung gốc, còn VTV Digital đảm nhiệm biên tập lại, tối ưu định dạng và triển khai chiến lược phân phối trên các nền tảng như VTV Go, YouTube, Facebook và TikTok. Điều này giúp tăng tốc độ xuất bản nội dung, tăng 35% mức độ tương tác trung bình của các chương trình giải trí số và cải thiện đáng kể chất lượng tiếp cận khán giả.

Quy trình sản xuất game show của VTV3 hiện nay đã có nhiều đổi mới theo hướng linh hoạt. Các nhóm sản xuất được trao quyền tự chủ nhiều hơn trong việc đề xuất format, thử nghiệm ý tưởng mới và trực tiếp phân tích phản hồi của khán giả để điều chỉnh nội dung. Tuy nhiên, vẫn tồn tại một số hạn chế như quy trình dựng - biên tập chưa tối ưu cho video ngắn và nền tảng dọc; việc phân tích dữ liệu người xem chủ yếu dựa vào báo cáo thủ công; thiếu nhân lực chuyên môn sâu về tối ưu thuật toán nền tảng số. Điều này khiến một số chương trình vẫn chậm thích ứng với xu hướng tiêu thụ nội dung mới của công chúng.

Bên cạnh đó, kết quả khảo sát hành vi công chúng trên nền tảng số cho thấy họ ưu tiên xem nội dung ngắn, tính giải trí cao và có khả năng tương tác trực tiếp. Các game show truyền thống vốn có thời lượng dài và cấu trúc tuyến tính cần được chuyển đổi thành các phiên bản cắt gọn, highlight hoặc nội dung tương tác riêng phù hợp cho YouTube Shorts và TikTok. Việc chưa khai thác triệt để nguồn nội dung phong phú từ hậu trường, casting hay câu chuyện nhân vật cũng là hạn chế trong chiến lược nội dung của VTV3.

4. Quan điểm về đổi mới quản lý game show của VTV3 trong bối cảnh chuyển đổi số

Trên cơ sở phân tích thực trạng, có thể định hình một số quan điểm quản lý chủ đạo. Trước hết, công chúng đa nền tảng phải là trung tâm của chiến lược quản lý nội dung. Điều này đòi hỏi VTV3 không chỉ sản xuất chương trình cho phát sóng mà còn thiết kế nội dung phù hợp với hành vi tiêu thụ phân mảnh của khán giả trên môi trường số. Thứ hai, công tác quản lý phải chuyển dịch từ mô hình quản lý tuyến tính sang mô hình linh hoạt - đa điểm, trong đó sự phối hợp giữa VTV3 và VTV Digital đóng vai trò then chốt nhằm tạo chuỗi sản xuất - phân phối đồng bộ. Thứ ba, việc ứng dụng công nghệ, đặc biệt là dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và các công cụ tối ưu hóa nội dung, cần trở thành động lực cốt lõi để nâng cao năng lực cạnh tranh của các chương trình game show. Đây là những cơ sở để VTV3 duy trì vị thế trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt với các nền tảng nội dung xuyên biên giới.

5. Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý chương trình trò chơi truyền hình trên nền tảng số

Một là, về mô hình quản lý, cần hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa VTV3 và VTV Digital theo hướng tích hợp dữ liệu, đồng bộ KPI và rút ngắn các khâu phê duyệt để tăng tốc độ phản hồi với thị trường số. VTV3 có thể xem xét thành lập tổ phân tích dữ liệu chuyên trách nhằm cung cấp thông tin theo thời gian thực cho các ê-kíp sản xuất.

Hai là, về nhân lực, cần tăng cường đào tạo kỹ năng sản xuất nội dung ngắn, sáng tạo multiplatform, phân tích thuật toán nền tảng số và storytelling dành cho môi trường số. Việc xây dựng đội ngũ editor chuyên về video dọc, nhà thiết kế nội dung tương tác và chuyên gia phân tích dữ liệu là hết sức quan trọng.

Ba là, về công nghệ, cần triển khai hệ thống dashboard giám sát dữ liệu người xem tập trung, áp dụng các công cụ AI trong dựng hình, phân đoạn nội dung và đề xuất phiên bản preview tự động. Những cải tiến này giúp giảm tải công việc thủ công và tối ưu hóa tốc độ sản xuất.

Bốn là, về nội dung và thị trường, VTV3 cần phát triển hệ sinh thái nội dung xoay quanh mỗi game show, gồm bản phát sóng, bản rút gọn, nội dung hậu trường, phỏng vấn nhân vật, các minigame mở rộng và các phiên bản tương tác riêng cho TikTok và YouTube Shorts. Đồng thời, tăng cường hợp tác với các nhà sáng tạo nội dung để mở rộng phạm vi tiếp cận công chúng, tạo thêm tài nguyên lan tỏa cho chương trình.

6. Kết luận

Quản lý chương trình trò chơi truyền hình trong bối cảnh số đòi hỏi sự đổi mới toàn diện từ tư duy quản lý, mô hình tổ chức đến quy trình sản xuất và cơ sở dữ liệu. VTV3 đã đạt được những kết quả tích cực nhờ mô hình phối hợp với VTV Digital và sự chủ động của các ê-kíp sản xuất. Tuy nhiên, để nâng cao hiệu quả quản lý, kênh cần tiếp tục hoàn thiện chiến lược đa nền tảng, tăng cường ứng dụng công nghệ và phát triển năng lực số của đội ngũ nhân sự. Những giải pháp đề xuất  nêu trên được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng quản lý chương trình game show của VTV3, đồng thời củng cố vai trò của kênh trong hệ sinh thái truyền thông hiện đại của VTV./.

Đinh Thị Hải Yến - Biên tập viên Ban Văn hóa - giải trí, Đài Truyền hình Việt Nam