Từ tiếp xúc cử tri nhìn ra yêu cầu hoàn thiện bộ máy và thể chế từ thực tiễn

Ngày 7/5, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cùng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai đã tiếp xúc cử tri tại các đơn vị bầu cử số 1 và số 2 của tỉnh Gia Lai theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Các hội nghị kết nối đến nhiều xã, phường trên địa bàn, thu hút đông đảo cử tri tham gia, phản ánh tinh thần dân chủ, trách nhiệm và sự quan tâm lớn của người dân đối với hoạt động của Quốc hội khóa mới.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên phát biểu tại Hội nghị tiếp xúc cử tri.

Tại các hội nghị, đại diện Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai đã thông tin tới cử tri những kết quả nổi bật của Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI. Sau 12 ngày làm việc khẩn trương, nghiêm túc, khoa học và trách nhiệm, Quốc hội đã hoàn thành toàn bộ nội dung chương trình đề ra; thông qua 9 luật, 5 nghị quyết quy phạm pháp luật và 7 nghị quyết về kinh tế - xã hội cùng nhiều vấn đề quan trọng khác. Đặc biệt, Quốc hội đã tiến hành kiện toàn các chức danh chủ chốt của Nhà nước, Quốc hội và Chính phủ cho nhiệm kỳ 2026 – 2031.

Điều đáng chú ý là trong các cuộc tiếp xúc lần này, không khí trao đổi giữa cử tri và đại biểu Quốc hội mang đậm tính đối thoại thực chất. Thay vì chỉ dừng lại ở việc phản ánh kiến nghị dân sinh đơn lẻ, nhiều ý kiến đã đi thẳng vào các vấn đề lớn liên quan đến tổ chức bộ máy, cải cách hành chính, cơ chế vận hành chính quyền địa phương hai cấp, chính sách đối với cán bộ cơ sở và hiệu quả thực thi thể chế sau sắp xếp tổ chức bộ máy.

Đây cũng là những vấn đề đang được đặt ra mạnh mẽ trong quá trình xây dựng nền hành chính hiện đại, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả theo tinh thần đổi mới quản trị quốc gia.

Quang cảnh Hội nghị tiếp xúc cử tri.

Nhiều cử tri bày tỏ sự đồng tình với chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, song đồng thời cũng phản ánh những khó khăn phát sinh tại cơ sở như thiếu hụt nhân lực, áp lực công việc tăng lên, thủ tục hành chính còn bất cập hoặc sự lúng túng trong phân cấp, phân quyền. Các kiến nghị liên quan đến biên chế, cơ chế vận hành bộ máy cấp cơ sở hay chế độ cho cán bộ bán chuyên trách sau sáp nhập cho thấy yêu cầu cấp thiết phải tiếp tục hoàn thiện chính sách đồng bộ, sát thực tiễn hơn.

Trong bối cảnh đó, phát biểu của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên nhận được sự quan tâm đặc biệt của cử tri khi nhấn mạnh rằng việc vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp bước đầu đã tạo chuyển biến trong quản lý, điều hành, song thực tiễn cũng phát sinh không ít khó khăn, vướng mắc, nhất là ở cấp cơ sở. Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, Ban Chấp hành Trung ương dự kiến sẽ họp trong tháng 7 tới để tổng kết một năm thực hiện mô hình này, qua đó đánh giá toàn diện những kết quả đạt được cũng như các tồn tại để có giải pháp điều chỉnh phù hợp.

Thông điệp này cho thấy một điểm đáng chú ý trong tư duy điều hành hiện nay: cải cách thể chế không phải là quá trình áp đặt một chiều, mà là quá trình liên tục rà soát, điều chỉnh trên cơ sở thực tiễn. Việc Trung ương, Quốc hội và Chính phủ chủ động lắng nghe ý kiến từ cơ sở phản ánh tinh thần quản trị linh hoạt, lấy hiệu quả phục vụ người dân làm thước đo cho chính sách.

Thực tế cho thấy, trong bất kỳ cuộc cải cách bộ máy nào, thách thức lớn nhất không chỉ nằm ở thiết kế mô hình mà còn ở năng lực vận hành sau cải cách. Nếu cơ chế phối hợp chưa đồng bộ, nếu phân cấp chưa đi đôi với phân quyền và nguồn lực tương ứng, hoặc nếu đội ngũ cán bộ cơ sở chưa được bảo đảm đầy đủ điều kiện làm việc, thì mục tiêu tinh gọn bộ máy rất khó chuyển hóa thành hiệu quả quản trị thực chất.

Bởi vậy, những kiến nghị của cử tri Gia Lai về cải cách thủ tục hành chính, nhất là liên quan đến cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, chính sách tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức hay chế độ cho người hoạt động không chuyên trách sau sắp xếp đều phản ánh trực tiếp những “điểm chạm” giữa cải cách thể chế với đời sống người dân.

Đáng chú ý, các ý kiến của cử tri không chỉ tập trung vào bộ máy hành chính mà còn đề cập nhiều vấn đề dân sinh thiết thực như an sinh xã hội, chính sách đối với người có công, đầu tư thiết chế văn hóa, chống ngập lụt hay nâng cao chất lượng phục vụ người dân tại cơ sở. Điều này cho thấy kỳ vọng của người dân đối với Nhà nước hiện nay ngày càng toàn diện hơn: không chỉ quản lý hiệu quả mà còn phải kiến tạo phát triển và bảo đảm chất lượng sống.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Hải Giang giải đáp các kiến nghị của cử tri.

Trong các cuộc tiếp xúc cử tri lần này, một điểm nổi bật khác là tinh thần đối thoại, tiếp thu và giải trình trách nhiệm của chính quyền địa phương. Nhiều vấn đề thuộc thẩm quyền địa phương đã được Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Lâm Hải Giang trực tiếp tiếp thu, trả lời ngay tại hội nghị. Đồng thời, tỉnh cũng cam kết rà soát, giải quyết dứt điểm những nội dung thuộc thẩm quyền cơ sở, tránh để kéo dài gây bức xúc trong Nhân dân.

Đây là tín hiệu tích cực trong việc nâng cao trách nhiệm giải trình của bộ máy hành chính. Bởi trên thực tế, niềm tin của người dân không chỉ được xây dựng từ các quyết sách lớn ở Trung ương mà còn từ hiệu quả giải quyết những vấn đề cụ thể, sát sườn trong đời sống hằng ngày.

Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên nhiều lần nhấn mạnh vai trò của ý kiến cử tri trong quá trình hoàn thiện chính sách. Theo đồng chí, các chủ trương, chính sách muốn đi vào cuộc sống phải xuất phát từ thực tiễn và đáp ứng yêu cầu thực tiễn; Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan Trung ương rất cần những ý kiến trực tiếp từ cơ sở để tháo gỡ điểm nghẽn cho phát triển.

Thông điệp ấy cho thấy rõ yêu cầu đổi mới trong hoạt động lập pháp và quản trị quốc gia hiện nay: chính sách không thể chỉ được xây dựng từ góc nhìn quản lý mà phải được kiểm chứng từ thực tiễn đời sống. Trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cải cách mạnh mẽ hơn về thể chế, tổ chức bộ máy và phương thức quản trị, vai trò của người dân trong phản biện, góp ý và giám sát chính sách ngày càng trở nên quan trọng.

Các cuộc tiếp xúc cử tri sau kỳ họp Quốc hội vì thế không chỉ là hoạt động theo quy định pháp luật, mà đang dần trở thành kênh đối thoại chính sách quan trọng giữa Nhà nước và Nhân dân. Qua những cuộc tiếp xúc như tại Gia Lai, có thể thấy rõ một xu hướng tích cực: khoảng cách giữa hoạch định chính sách với thực tiễn cơ sở đang được thu hẹp hơn thông qua cơ chế lắng nghe, phản hồi và điều chỉnh kịp thời.

Trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, liêm chính và phục vụ, những ý kiến từ cơ sở chính là nguồn dữ liệu thực tiễn quý giá để hoàn thiện thể chế. Đồng thời, đây cũng là cơ sở để củng cố sự đồng thuận xã hội – yếu tố đặc biệt quan trọng đối với mọi tiến trình cải cách./.

Gia Linh