Truyền thông marketing cho doanh nghiệp trong thời đại số: Cơ hội và thách thức

Từ khóa: công nghệ số, truyền thông marketing, doanh nghiệp.

Summary:  The rapid development of digital technology has brought about many changes in business operations for enterprises, such as changes in business models, communication activities, branding, and product promotion. Among these, marketing communications are increasingly being invested in and developed by businesses, and are considered a supporting tool for business growth. Therefore, every enterprise uses marketing communications to influence the market in order to achieve its business goals.

Keywords: digital technology, marketing communications, business.

1. Đặt vấn đề

Sự phát triển của công nghệ thông tin và công nghệ số không chỉ giúp doanh nghiệp tạo ra những sản phẩm có giá trị cho khách hàng, mà còn hỗ trợ xây dựng các chiến lược truyền thông rõ ràng, chính xác và minh bạch về giá cả, qua đó thu hút ngày càng nhiều khách hàng. Ở chiều ngược lại, người tiêu dùng cũng được tiếp cận nguồn thông tin phong phú về lợi ích và tính ưu việt của sản phẩm, giúp họ trở thành những người tiêu dùng thông thái. Nhờ đó, doanh nghiệp có điều kiện thiết lập và duy trì các mối quan hệ bền vững, lâu dài với đối tác và khách hàng. Để củng cố niềm tin của người tiêu dùng đối với sản phẩm, truyền thông marketing luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng.

Truyền thông marketing (hay truyền thông tiếp thị) bao gồm nhiều hoạt động như quảng cáo, bán hàng, xây dựng thương hiệu và khuyến mại, được triển khai cả trực tuyến lẫn trực tiếp. Thông qua các hoạt động này, người tiêu dùng có thể nhận diện rõ hơn về thương hiệu và tiếp cận những thông tin cần thiết về các giá trị mà thương hiệu mang lại.

Có thể thấy, công nghệ số đang ngày càng tác động sâu rộng, không chỉ đối với hoạt động sản xuất kinh doanh mà còn ảnh hưởng mạnh mẽ đến cách thức triển khai truyền thông marketing của doanh nghiệp.

2. Tổng quan/Cơ sở lí thuyết  

2.1. Khái niệm về truyền thông marketing

Theo Philip Kotler (2017), truyền thông marketing hay còn gọi là truyền thông tiếp thị, nó bao gồm các thông điệp và phương tiện truyền thông mà các nhà tiếp thị sử dụng để giao tiếp với các thị trường mục tiêu. Trong truyền thông marketing thường sử dụng kết hợp các công cụ tiếp thị khác nhau như quảng cáo, bán hàng, tiếp thị, khuyến mãi, tài trợ.

Theo Krizan, A., Merrier, P., Logan, J., Williams, K. (2008), truyền thông marketing (truyền thông tiếp thị) bao gồm quảng cáo, khuyến mại, bán hàng, xây dựng thương hiệu, chiến dịch, sự kiện và khuyến mại trực tuyến. Truyền thông giúp công chúng biết đến một sản phẩm, một thương hiệu một cách rõ ràng, cụ thể và nhanh chóng.

Truyền thông marketing được tạo thành từ marketing tổng hợp (marketing mix), với một doanh nghiệp kinh doanh hàng hóa thì marketing tập trung vào chiến lược 4P: Giá cả (Price), Khuyến mại (Promotion), Địa điểm (Place) và Sản phẩm (Product), còn đối với một doanh nghiệp dịch vụ thì marketing tập trung vào chiến lược 7P gồm: Giá cả (Price), Khuyến mại (Promotion), Địa điểm (Place), Sản phẩm (Product), Con người (People), Bằng chứng vật chất (Physical evidence) và Quy trình (Process).

Chứng tỏ rằng, công nghệ số đã có những tác động rất lớn đến các hoạt động truyền thông marketing của doanh nghiệp.

2.2. Các hình thức truyền thông marketing

Theo các chuyên gia về marketing, tùy thuộc vào mục tiêu kinh doanh để doanh nghiệp lựa chọn một hình thức truyền thông marketing phù hợp nhất với họ. Marketing có thể được phân loại như sau:

- Truyền thông trực tiếp: mặt đối mặt hoặc qua dịch vụ điện thoại.

- Truyền thông gián tiếp: quảng cáo, truyền thông điện tử hoặc trưng bày tại các điểm bán hàng.

   Nhờ có các hình thức truyền thông linh hoạt mà người tiêu dùng đã đễ dàng tiếp cận được các sản phẩm cần thiết, chất lượng và có nhiều lựa chọn khi mua hàng. Doanh nghiệp cũng dễ dàng đưa sản phẩm tốt đến tay người tiêu dùng.

3. Cơ hội và thách thức truyền thông marketing mang lại cho doanh nghiệp và người tiêu dùng trong thời đại công nghệ số

3.1. Cơ hội

Một là, truyền thông marketing khi ứng dụng công nghệ số tạo cơ hội kết nối khách hàng nhanh, tăng lượng khách hàng tiềm năng, tạo ra một mạng lưới người tiêu dùng rộng lớn trên toàn cầu, giúp doanh nghiệp tiếp cận được đa dạng đối tượng người dùng thông qua nhiều kênh và nền tảng số khác nhau. Điều này giúp doanh nghiệp hiểu sâu hơn về nhu cầu, mong muốn, sở thích của khách hàng từ đó doanh nghiệp dễ dàng xác định đúng phân khúc đối tượng nhằm đưa ra chiến lược kinh doanh phù hợp, đạt kết quả tốt nhất.

Hai là, dựa vào các nền tảng công nghệ số, việc truyền thông tiếp thị của doanh nghiệp trở nên đơn giản hơn, thông tin được truyền tải đến người tiêu dùng nhanh hơn, đa dạng, phong phú và hấp dẫn hơn với những hình ảnh, âm thanh bắt mắt. Vì vậy, các thông điệp mà các nhà kinh doanh muốn truyền tải đến người tiêu dùng luôn để lại ấn tượng mạnh, giúp họ ghi nhớ lâu hơn. Ngược lại, người tiêu dùng dễ dàng thực hiện giao dịch mua bán mọi lúc, mọi nơi mà không cần trực tiếp đến cửa hàng, các thông tin về sản phẩm cũng luôn rõ ràng, đầy đủ nhất. Đây được coi là ưu thế mạnh nhất của truyền thông quảng cáo giúp khách hàng ở mọi nơi dễ dàng tiếp cận những sản phẩm họ quan tâm mà không tốn nhiều thời gian và chi phí. 

Ba là, truyền thông marketing dựa trên các nền tảng công nghệ số giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí cho marketing, việc sử dụng quảng cáo định hướng và tiếp thị số (digital marketing) luôn đạt được kết quả tốt nhất và nguồn lực hạn chế. Công nghệ số cung cấp khả năng đo lường chính xác và theo dõi hiệu quả chiến dịch truyền thông marketingthông qua các lượt tương tác và truy cập của khách hàng, từ đó giúp doanh nghiệp dễ dàng phát hiện và loại bỏ các hoạt động marketing kém hiệu quả, giúp tiết kiệm chi phí và tối ưu hóa nguồn lực.

Bốn là, công nghệ số giúp doanh nghiệp thu thập dữ liệu cá nhân của khách hàng một cách đơn giản và nhanh chóng, từ đó đưa ra các nội dung và chiến dịch marketing định hướng theo sở thích và nhu cầu của từng khách hàng cụ thể. Điều này giúp doanh nghiệp tạo dựng một mối quan hệ chặt chẽ và gần gũi với khách hàng, tăng cường tính tương tác và tạo niềm tin với khách hàng.

Năm là, truyền thông marketing dựa trên các nền tảng số tận dụng được sức mạnh của trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (big data) để đưa ra chiến lược marketing hiệu quả, quá trình phân tích dữ liệu khách hàng và đo lường tính hiệu quả của chiến lược marketing của doanh nghiệp thông qua các nền tảng số giúp doanh nghiệp nâng cao khả năng dự đoán và đưa ra chiến lược kinh doanh chính xác, hiệu quả nhất.

3.2. Thách thức 

Bên cạnh những ưu việt khi đưa công nghệ số vào truyền thông marketing thì các doanh nghiệp cũng gặp không ít khó khăn, thách thức trong quá trình sản xuất kinh doanh.

Một là, khi doanh nghiệp đưa công nghệ số vào tiếp thị bán hàng thì khách hàng cũng phải sử dụng thành thạo các nền tảng công nghệ số cũng như có các thiết bị thông minh có kết nối mạng Internet như điện thoại thông minh, máy tính xách tay, máy tính để bàn…Đây là một hạn chế vì không phải khách hàng nào cũng có được những điều này. Hơn nữa, ở một số nơi, cơ sở hạ tầng về công nghệ thông tin chưa đồng bộ thì việc tiếp cận thông tin về quảng bá hàng hóa còn nhiều khó khăn, hạn chế. Đây được Hai là, cách mua hàng trực tuyến đôi khi không tạo được niềm tin và sự an tâm cho khách hàng khi họ không trực tiếp được cầm, nắm vào sản phẩm. Điều này khiến người tiêu dùng bị đẩy ra xa khỏi sự kết nối với doanh nghiệp hoặc đôi khi tạo cảm giác e ngại trong chi tiêu của khách hàng.

Ba là, hệ thống hạ tầng chưa hoàn chỉnh, các lĩnh vực hỗ trợ tài chính, hành lang pháp lí chưa rõ ràng cũng là những cản trở đối với khách hàng vì họ có thể sẽ đối mặt với nhiều rủi ro.

Bốn là, khi công nghệ số được ứng dụng rộng rãi thì việc bảo mật thông tin cá nhân của khách hàng cũng là một thách thức lớn đối với doanh nghiệp.

4. Giải pháp xây dựng chiến lược truyền thông marketing bền vững cho doanh nghiệp

Để xây dựng chiến lược truyền thông marketing đạt hiệu quả cao với sự hỗ trợ của công nghệ số, các nhà quản trị doanh nghiệp cần tập trung vào một số vấn đề sau:

Thứ nhất, xác định đối tượng mục tiêu cụ thể: Trước khi xây dựng một chiến lược truyền thông marketing, doanh nghiệp phải xác định được đối tượng khách hàng sẽ tiếp nhận thông điệp truyền thông là ai để đưa ra nội dung truyền thông cho phù hợp, doanh nghiệp có thể phân định rõ ràng giữa 2 phân khúc khách hàng hiện hữu và khách hàng tiềm năng. Với từng phân khúc đối tượng khách hàng, doanh nghiệp sẽ phải áp dụng những thông điệp và phương tiện truyền thông khác nhau. Như vậy, việc xác định được đối tượng mục tiêu càng cụ thể thì thông điệp truyền thông của doanh nghiệp sẽ càng rõ ràng và mang tính thuyết phục cao.

Thứ hai, xác định rõ mục tiêu truyền thông marketing là gì: Sau khi xác định được đối tượng mục tiêu mà chiến lược truyền thông marketing nhắm đến, doanh nghiệp cũng cần xác định được mục tiêu truyền thông mà mình muốn đạt được qua chương trình truyền thông như xây dựng hình ảnh, giá trị cho một thương hiệu hay gia tăng sự nhận biết của khách hàng về một sản phẩm. Những mục tiêu này sẽ giúp doanh nghiệp có cơ sở để xây dựng và đo lường hiệu quả của một chương trình truyền thông.

Thứ ba, xây dựng nội dung truyền thông marketing phù hợp: Nội dung thông điệp truyền thông marketing của doanh nghiệp muốn gửi đến người tiêu dùng phải rõ ràng, ngắn gọn, dễ nhớ và phù hợp với đối tượng khách hàng mà nó nhắm đến. Xây dựng được nội dung truyền thông phù hợp thì doanh nghiệp chiếm được một vị trí trong trí nhớ của khách hàng. Hiện nay, với sự bùng nổ của mạng xã hội và internet, khách hàng dường như bị quá tải do họ là đích nhắm của quá nhiều thông điệp truyền thông. Do vậy, nội dung truyền thông tốt giúp người tiêu dùng lưu lại thông tin đó lâu dài.

Thứ tư, xây dựng chiến lược và phương thức tiếp cận khách hàng phù hợp: Hiểu rõ về thị trường và đối tượng mục tiêu, thì doanh nghiệp mới có thể xây dựng một chiến lược tiếp cận đối tượng khách hàng mục tiêu một cách hiệu quả. Quá trình tiếp cận đó có thể được thực hiện bằng một phương tiện truyền thông hoặc thông qua nhiều phương thức truyền thông khác nhau (truyền hình, truyền thanh, báo chí, Internet, bảng ngoài trời hoặc các phương tiện giao thông công cộng,…) tuỳ vào đặc điểm đối tượng khách hàng và thị trường mà doanh nghiệp lựa chọn một phương thức phù hợp nhất.

Thứ năm, chú trọng ứng dụng công nghệ trong triển khai các chương trình truyền thông marketing: Công nghệ số giúp tạo ra hiệu ứng truyền thông hiệu quả và có tính tuyên truyền rất cao. Khi áp dụng công nghệ số vào truyền thông marketing, cách thức tiếp cận đến khách hàng trở nên sinh động, dễ dàng, hiệu quả. Hơn nữa, tỷ lệ khách hàng sử dụng các thiết bị điện tử thông minh và internet ngày càng phổ biến thì việc truyền thông marketing của doanh nghiệp càng hiệu quả.

5. Kết luận

Ứng dụng công nghệ số trong truyền thông marketing đã trở thành một xu hướng tất yếu của xã hội hiện đại, đặt ra yêu cầu doanh nghiệp phải chủ động đổi mới và thích ứng với những biến chuyển của môi trường kinh doanh cũng như sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng của khách hàng. Việc chuyển đổi này không chỉ giúp tối ưu chi phí mà còn góp phần nâng cao hiệu quả kinh doanh và gia tăng doanh số.

Để tồn tại và phát triển bền vững, doanh nghiệp cần triển khai đồng bộ các chiến lược và giải pháp công nghệ trong hoạt động truyền thông marketing, như lấy trải nghiệm khách hàng làm trung tâm, tiếp cận đa kênh, khai thác hiệu quả dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI). Bên cạnh đó, việc đa dạng hóa kênh tiếp thị, đẩy mạnh cá nhân hóa nội dung, tăng cường tương tác trực tiếp với khách hàng, cùng với đổi mới sáng tạo và xây dựng thương hiệu trên nền tảng số cũng là những yếu tố then chốt giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh trong kỷ nguyên số.

Tài liệu tham khảo

1. Kiều Trinh (2022), Truyền thông Marketing là gì? Cách xây dựng chiến lược truyền thông. Link truy cập: https://marketingai.vn/truyen-thong-marketing-la-gi/;

2. Krizan, A., Merrier, P., Logan, J., Williams, K. (2008). Business communication (7th ed). Canada. p. 15

3. Philip Kotler (2017), Tiếp thị 4.0 dịch chuyển từ truyền thống sang công nghệ số, NXB Trẻ.

ThS Trần Thị Thu Hương - Khoa Ngoại ngữ, Trường Đại học Lao động - Xã hội