TP.HCM lấy ý kiến nhân dân về đề án sắp xếp khu phố, thôn…

UBND TP.HCM vừa ban hành kế hoạch sắp xếp khu phố, ấp, thôn, khu dân cư; bố trí, sử dụng, chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở khu phố, thôn và kết thúc mô hình Tổ nhân dân tự quản, Tổ dân cư dưới khu phố, thôn.

TP.HCM hiện có 168 đơn vị hành chính cấp xã, với 5.947 khu phố, thôn. Trong đó, có 155/168 phường, xã, đặc khu là đơn vị hành chính cấp xã trọng điểm về quốc phòng và 13 phường, xã đang xem xét đề nghị công nhận là đơn vị hành chính cấp xã trọng điểm về quốc phòng.

Theo đó, cơ quan chức năng phải bảo đảm người dân được thông tin đầy đủ, tham gia góp ý, giám sát việc sắp xếp khu phố, thôn theo đúng quy định của pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở.

Chính quyền các địa phương khẩn trương tổ chức rà soát, thống kê thực trạng về quy mô số hộ gia đình, số lượng người hoạt động không chuyên trách, số lượng người trực tiếp tham gia hoạt động ở khu phố, thôn trên địa bàn; số lượng tổ trưởng, tổ phó tổ nhân dân tự quản, tổ dân cư dưới khu phố, thôn.

Công tác rà soát cần tập trung vào các yếu tố về vị trí địa lý, địa hình, phong tục, tập quán, dân tộc, tôn giáo, đặc điểm dân cư, trình độ phát triển kinh tế - xã hội và nguyện vọng của nhân dân tại địa phương. Việc này nhằm bảo đảm thực hiện tốt công tác quân sự, quốc phòng, ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo sự đồng thuận trong nhân dân, thuận lợi cho đời sống, sinh hoạt của người dân và nâng cao hiệu quả quản lý, phục vụ nhân dân của chính quyền cơ sở.

Đồng thời, các đơn vị tổng hợp, dự kiến số lượng người hoạt động không chuyên trách cấp xã bố trí về khu phố, thôn; số lượng người hoạt động không chuyên trách, người trực tiếp tham gia hoạt động ở khu phố, thôn dôi dư khi thực hiện sắp xếp khu phố, thôn, dự trù kinh phí giải quyết chế độ, chính sách theo quy định.

Cơ sở tiến hành lựa chọn, giới thiệu người hoạt động không chuyên trách ở khu phố, thôn là người có uy tín, sức khỏe, tâm huyết, trách nhiệm, năng lực vận động Nhân dân, từng bước trẻ hóa, nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin, kỹ năng quản trị cộng đồng và chất lượng, hiệu quả phục vụ nhân dân.

Về quy trình, UBND TP.HCM đề nghị UBND cấp xã triển khai quy trình thực hiện sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn theo 10 bước:

Bước 1: Xin ý kiến Ban Thường vụ Đảng ủy cấp xã về dự kiến sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn; dự kiến kết quả thực hiện sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn; dự kiến số lượng khu phố, thôn giảm, giữ nguyên và số lượng khu phố,  thôn còn lại sau sắp xếp... Đồng thời, địa phương dự kiến số lượng người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã được bố trí về khu phố, thôn; tình hình giải quyết chế độ, chính sách, kinh phí thực hiện đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã.

Bước 2: Sau khi có chủ trương của Ban Thường vụ Đảng ủy cấp xã về phương án sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn, UBND cấp xã báo cáo gửi về Sở Nội vụ Thành phố, thời gian hoàn thành chậm nhất là ngày 2/6/2026 để tổng hợp, xây dựng phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn trên địa bàn thành phố để trình UBND Thành phố.

Bước 3: UBND Thành phố trình Đảng ủy UBND Thành phố báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy cho chủ trương thực hiện Phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn trên địa bàn thành phố. Thời gian hoàn thành chậm nhất là ngày 10/6/2026.

Bước 4: Trên cơ sở chủ trương được Ban Thường vụ Thành ủy thông qua phương án tổng thể, UBND cấp xã hoàn thiện Đề án sắp xếp khu phố, thôn theo thẩm quyền quản lý. Thời gian hoàn thành từ ngày 10 đến trước ngày 13/6.

Bước 5: UBND cấp xã tổ chức thực hiện lấy ý kiến nhân dân về Đề án sắp xếp khu phố, thôn trên địa bàn. Thời gian hoàn thành từ ngày 13 đến trước ngày 18/6/2026.

Bước 6: UBND cấp xã tổng hợp, tiếp thu, giải trình đầy đủ ý kiến tham gia của nhân dân và hoàn thiện hồ sơ trình HĐND cùng cấp xem xét, quyết định. Thời gian hoàn thành từ ngày 18 đến trước ngày 21/6/2026.

Bước 7: UBND cấp xã trình HĐND cùng cấp xem xét, ban hành Nghị quyết về việc thành lập, sắp xếp, tổ chức lại khu phố, thôn tại kỳ họp gần nhất. Thời gian hoàn thành từ ngày 21 đến trước ngày 22/6/2026.

Bước 8: UBND cấp xã bố trí số lượng, chức danh người hoạt động không chuyên trách, người tham gia hoạt động ở khu phố, thôn. Ưu tiên người có phẩm chất, năng lực vận động Nhân dân, uy tín, kinh nghiệm, từng bước trẻ hóa và đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số ở cơ sở.

Bước 9: UBND cấp xã thực hiện giải quyết chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách khi thôi tham gia hoạt động ở khu phố, ấp, thôn, khu dân cư. Thời gian hoàn thành từ ngày 22 đến trước ngày 30/6/2026.

Bước 10: UBND cấp xã báo cáo UBND Thành phố (thông qua Sở Nội vụ) kết quả thực hiện sắp xếp khu phố, thôn và bố trí, sử dụng người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, người hoạt động không chuyên trách, người tham gia hoạt động ở khu phố, thôn. Thời gian hoàn thành trước ngày 2/7/2026.

Cũng theo kế hoạch, UBND TP.HCM thống nhất tên gọi tổ chức tự quản của cộng đồng dân cư có chung địa bàn cư trú trong một khu vực thuộc phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã, gồm: khu phố được tổ chức ở phường; ấp, thôn được tổ chức ở xã; khu dân cư được tổ chức ở đặc khu Côn Đảo.

BND TP.HCM yêu cầu trong quá trình triển khai thực hiện phải hạn chế tối đa việc chia tách một khu phố, ấp, thôn, khu dân cư thành nhiều cụm dân cư để sắp xếp, tổ chức thành khu phố, ấp, thôn, khu dân cư mới, trừ trường hợp nhằm giải quyết bất hợp lý về vị trí địa lý, địa hình, phong tục, tập quán, đặc điểm dân cư và phải tạo được sự đồng thuận trong Nhân dân.

Trương Đăng