Hà Nội đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và mô hình chính quyền địa phương 02 cấp

(Nguồn: https://hnm.1cdn.vn/)

Chính quyền địa phương 02 cấp và môi trường số đặt ra “đề bài” mới

Việc chuyển từ chính quyền địa phương 03 cấp sang vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 02 cấp đã thay đổi đáng kể khối lượng và tính chất công việc tại cơ sở. Nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp trung gian nay được giao trực tiếp cho cấp xã, đi kèm là yêu cầu cao hơn về năng lực chuyên môn, kỹ năng xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử và khả năng phục vụ người dân kịp thời. Song song, chuyển đổi số trong khu vực công đòi hỏi mỗi cán bộ, công chức, viên chức không chỉ thành thạo công cụ số mà còn biết khai thác dữ liệu để tham mưu, ra quyết định và tự đánh giá hiệu quả công việc.

Trong bối cảnh đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng theo lối cũ bộc lộ nhiều bất cập: chương trình thiên về lý thuyết, ít gắn với tình huống công vụ cụ thể; hình thức tổ chức thiếu linh hoạt; kết quả học tập chưa được số hóa và liên kết chặt chẽ với hồ sơ cán bộ; gần như chưa có công cụ theo dõi sự thay đổi năng lực của từng người sau mỗi khóa học. Những khoảng trống này khiến hoạt động đào tạo dễ rơi vào hình thức, khó tạo ra chuyển biến rõ rệt trong thực thi nhiệm vụ.

Đây chính là lý do thành phố Hà Nội lựa chọn cách tiếp cận đổi mới đồng bộ. Quyết định số 11/2026/QĐ-UBND tạo khung pháp lý thống nhất cho việc xây dựng kế hoạch, tổ chức và quản lý các chương trình đào tạo, bồi dưỡng trên toàn địa bàn; trong khi Kế hoạch số 70-KH/TU xác lập định hướng chiến lược cho cả giai đoạn 2026 - 2030, gắn nhiệm vụ phát triển nhân lực với các mục tiêu chuyển đổi lớn và khát vọng tăng trưởng hai con số của Thủ đô.

Từ “đủ điều kiện” sang “đủ năng lực làm việc”

Điểm cốt lõi trong định hướng mới là sự dịch chuyển về triết lý đào tạo. Thay vì học để hợp thức hóa tiêu chuẩn ngạch, bậc hay tích lũy chứng chỉ, mục tiêu được đặt ra là nâng cao năng lực thực thi, với thước đo là kết quả công việc và mức độ hài lòng của người dân. Hiệu quả của một chương trình bồi dưỡng không còn được nhìn nhận qua số lượt người tham dự, mà qua những thay đổi cụ thể, có thể đo lường được trong hoạt động công vụ.

Cách tiếp cận này gắn việc học với vị trí việc làm và sản phẩm đầu ra: mỗi nhóm chức danh, lĩnh vực có yêu cầu năng lực riêng, từ đó thiết kế nội dung bồi dưỡng phù hợp thay vì áp dụng một chương trình chung dàn trải. Quan trọng hơn, kết quả đào tạo được liên thông với toàn bộ quy trình công tác cán bộ - từ đánh giá, quy hoạch, bố trí, sử dụng đến bổ nhiệm, luân chuyển. Khi học tập trở thành một dữ kiện trong hồ sơ năng lực, đào tạo mới thực sự gắn với lợi ích và trách nhiệm nghề nghiệp của mỗi người.

Cùng với đó, thành phố hướng tới xây dựng văn hóa học tập trong toàn hệ thống chính trị, nơi mỗi cơ quan là một môi trường tự bồi đắp tri thức, người đứng đầu giữ vai trò dẫn dắt, còn mỗi cán bộ vừa chủ động học hỏi vừa chia sẻ kinh nghiệm cho đồng nghiệp - điều kiện cần để duy trì năng lực thích ứng liên tục trong môi trường công vụ đang thay đổi nhanh.

Số hóa toàn bộ chu trình, quản trị đào tạo bằng dữ liệu

Nếu đổi mới tư duy là nền tảng thì số hóa là phương thức để hiện thực hóa. Thành phố Hà Nội chủ trương vận hành một hệ điều hành đào tạo, bồi dưỡng thống nhất, liên thông từ cấp thành phố xuống cơ sở, tổ chức theo chuỗi logic rõ ràng: xác định vấn đề lớn cần giải quyết, đặt mục tiêu và các kết quả then chốt, thiết lập chỉ số đo lường, theo dõi qua bảng điều khiển trực quan và phân tích dữ liệu với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo.

Trên cơ sở đó, một nền tảng học trực tuyến dùng chung được hình thành để cán bộ ở mọi địa bàn tiếp cận chương trình thuận tiện, không phụ thuộc không gian và thời gian - yếu tố đặc biệt quan trọng với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức xã, phường đang đảm đương khối lượng công việc lớn. Kết quả học tập được số hóa và tích hợp vào hồ sơ cán bộ điện tử, tiến tới xây dựng hồ sơ năng lực điện tử và bản đồ năng lực động cho từng cá nhân. Nhờ vậy, công tác quản lý cán bộ có thể dựa trên dữ liệu cập nhật thay vì đánh giá cảm tính.

Nguyên tắc tổ chức thực hiện được quán triệt theo tinh thần “6 rõ, 1 xuyên suốt”: rõ việc, rõ người, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ sản phẩm và một việc chỉ một đầu mối xuyên suốt - nhằm bảo đảm trách nhiệm cụ thể trong từng khâu. Đây cũng chính là cách thức quản trị mà bộ máy chính quyền địa phương 02 cấp cần vận hành: minh bạch, dựa trên dữ liệu và hướng tới kết quả.

Lộ trình theo giai đoạn và hệ sinh thái phát triển năng lực

Để tránh dàn trải, thành phố thiết kế lộ trình theo từng bước. Năm đầu tập trung rà soát thực trạng năng lực đội ngũ, xây dựng khung năng lực tổng thể và hoàn thiện nền tảng trực tuyến. Tiếp đó là giai đoạn triển khai đồng bộ các chương trình bồi dưỡng năng lực số, lãnh đạo chiến lược và các chương trình bắt buộc cho cấp xã, đồng thời đưa chỉ tiêu đào tạo vào đánh giá công chức, viên chức. Những năm cuối giai đoạn dành cho việc chuẩn hóa, nhân rộng các mô hình hiệu quả và đo lường tác động trung hạn, dài hạn.

Hệ thống mục tiêu được lượng hóa cụ thể. Theo Kế hoạch số 70-KH/TU, trong giai đoạn 2026 - 2028, 100% cán bộ, công chức, viên chức hoàn thành chương trình bồi dưỡng năng lực số cơ bản; đến năm 2030, tối thiểu 70% đạt chuẩn năng lực số nâng cao phù hợp với từng nhóm vị trí việc làm và 100% công chức chuyên môn cấp xã được bồi dưỡng kiến thức quản lý nhà nước đáp ứng yêu cầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 02 cấp. Thành phố cũng đặt mục tiêu tích hợp tối thiểu 100% kết quả đào tạo, bồi dưỡng vào hồ sơ cán bộ điện tử và hình thành ít nhất 50 mô hình thử nghiệm chính sách (sandbox) xuất phát từ chính hoạt động bồi dưỡng.

Một điểm nhấn mang tính dài hạn là chương trình học bổng đào tạo 1.000 nghiên cứu sinh gắn với các “bài toán lớn” của Thủ đô, với kỳ vọng phần lớn kết quả nghiên cứu có khả năng ứng dụng trực tiếp hoặc gián tiếp vào công tác quản lý, điều hành và phát triển thành phố. Cách làm này hướng tới một hệ sinh thái phát triển năng lực, nơi đào tạo, nghiên cứu và thực tiễn quản trị bổ trợ lẫn nhau.

Có thể thấy, đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng của thành phố Hà Nội không đơn thuần là thay đổi nội dung hay hình thức lớp học, mà là một cuộc tái cấu trúc cách phát triển con người trong khu vực công. Khi gắn chặt với chuyển đổi số và yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 02 cấp, công tác này trở thành đòn bẩy quan trọng để Thủ đô nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển giai đoạn 2026 – 2030./.

Thu Thảo