Đồng Nai: Kiến tạo diện mạo nông thôn mới hiện đại “Bước chuyển mình từ chiều rộng đến chiều sâu”

Nông thôn hiện đại trở thành đích đến

Chặng đường xây dựng NTM của Đồng Nai trong giai đoạn tới sẽ ghi nhận một sự thay đổi về tư duy. Mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 có 70% số xã đạt chuẩn NTM, trong đó ít nhất 10% là xã NTM hiện đại, không chỉ đơn thuần là việc đạt các tiêu chí cứng. Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thành phố Đồng Nai Nguyễn Văn Thắng, “Nông thôn hiện đại” chính là bước nâng chất hoàn hảo so với mô hình NTM kiểu mẫu trước đây.

Mô hình này hướng đến một sự hoàn thiện đa chiều. Đó không chỉ là cơ sở hạ tầng khang trang, mà là sự tổng hòa của sản xuất bền vững, nông nghiệp hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao và làn sóng chuyển đổi số mạnh mẽ. Trong giai đoạn 2026-2030, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũng đang hoàn thiện khung tiêu chí quốc gia, đặt ra những yêu cầu khắt khe hơn. Điều này buộc các địa phương phải rời bỏ lối mòn sản xuất nhỏ lẻ, chuyển sang tư duy kinh tế nông nghiệp quy mô, gắn kết chặt chẽ với chuỗi giá trị và thị trường.

Mục tiêu xuyên suốt của chương trình vẫn là nâng cao chất lượng sống cho người dân. Một không gian sống hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, nơi mà tăng trưởng kinh tế song hành cùng sự phát triển con người, chính là giá trị cốt lõi mà thành phố Đồng Nai đang hướng tới. Các nhóm giải pháp đột phá sẽ tập trung vào việc tạo ra môi trường sống xanh, văn hóa và an toàn, nơi mà mỗi người dân nông thôn đều cảm nhận được thành quả của sự phát triển.

Những đòn bẩy kinh tế

Một trong những yếu tố để xây dựng và đưa NTM tại Đồng Nai đi vào chiều sâu là quá trình xây dựng NTM, Đồng Nai khai thác và tận dụng các yếu tố lợi thế để thực hiện. Trong đó, mô hình du lịch nông thôn; đặc sản địa phương… đang trở thành đòn bẩy kinh tế đưa NTM ở Đồng Nai đi vào chiều sâu.

Thực tế cho thấy, thành phố Đồng Nai hiện sở hữu “tài sản” thiên nhiên vô giá với hồ Trị An, Vườn quốc gia Cát Tiên và hệ sinh thái đa dạng. Theo đánh giá của lãnh đạo Hội Nông dân thành phố Đồng Nai, việc xác định phát triển du lịch nông thôn là một trụ cột quan trọng không chỉ đúng tinh thần chỉ đạo của Chính phủ mà còn là hướng đi tất yếu. Địa phương không chỉ cần hỗ trợ cộng đồng làm du lịch mà còn phải tăng cường vai trò quản lý nhà nước để bảo tồn bản sắc, bảo vệ môi trường, biến lợi thế cảnh quan thành nguồn lực kinh tế thực thụ.

Khai thác đặc thù địa phương, các sản vật, đặc sản cũng sẽ tạo ra sức sống mới từ những vùng đất riêng. Điểm nhấn quan trọng nhất trong chiến lược 2026-2030 là việc phân cấp, trao quyền cho từng địa phương trong việc xác định mô hình NTM phù hợp.

Đồng Nai không áp dụng một “công thức chung” cho tất cả, mà khuyến khích mỗi xã tận dụng tối đa thế mạnh riêng biệt của mình, từ làng nghề, du lịch cộng đồng cho đến nông nghiệp công nghệ cao. Điển hình là xã Bù Mập – một địa phương vùng biên giới sau sáp nhập – tư duy này đang được hiện thực hóa một cách đầy hy vọng. Với tỷ lệ dân tộc thiểu số cao và nền kinh tế dựa vào nông - lâm nghiệp, xã đã xác định lấy du lịch sinh thái làm chìa khóa đột phá. Sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền xã và Vườn quốc gia Bù Gia Mập trong việc xây dựng sản phẩm OCOP, phát triển các tuyến du lịch khám phá rừng nguyên sinh không chỉ tạo ra diện mạo mới cho kinh tế mà còn bảo tồn được văn hóa bản địa. Mục tiêu đạt thu nhập bình quân gần 58 triệu đồng/người vào năm 2030 cho thấy quyết tâm cao của địa phương này trong việc thu hẹp khoảng cách phát triển.

Trên hướng khác như phường Xuân Lộc hoặc xã Định Quán lại chọn con đường phát triển nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn. Phường Xuân Lộc tập trung đẩy mạnh nông nghiệp hữu cơ gắn với du lịch tâm linh, trong khi Định Quán ưu tiên thu hút đầu tư vào công nghiệp và dịch vụ văn minh. Đặc biệt, Định Quán còn đặt mục tiêu đầy tham vọng với thu nhập bình quân lên tới 130 triệu đồng/người vào năm 2030, minh chứng cho một nền kinh tế nông nghiệp đã chuyển dịch từ sản xuất nhỏ lẻ sang quy mô hiện đại, có giá trị gia tăng cao...

Như vậy trên bình diện mới, thành phố Đồng Nai đang tạo ra những mảnh ghép đầy sắc màu trong bức tranh nông thôn mới. Dù là một xã vùng biên khó khăn hay một địa phương giàu tiềm năng công nghiệp, tất cả đều đang nỗ lực chuyển mình. Khi người dân được đặt vào trung tâm của sự phát triển, khi kinh tế tuần hoàn và du lịch nông thôn được đầu tư đúng mức, Đồng Nai chắc chắn sẽ tạo nên những chuẩn mực mới về nông thôn hiện đại, đáng sống, bền vững cho cả nước.

Nguyệt Hà