Phú Thọ: Triển khai hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp

Tiếp nhận và xử lý hồ sơ thủ tục hành chính cho người dân tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Hải Lựu, tỉnh Phú Thọ.

Cụ thể hóa chủ trương của Đảng thành chương trình hành động phù hợp với thực tiễn địa phương

Thực hiện chủ trương tinh gọn bộ máy của Đảng, tỉnh Phú Thọ đã chủ động triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đổi mới phương pháp quản trị nhằm nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân. Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh đã cụ thể hóa chỉ đạo của Trung ương thành kế hoạch hành động rõ lộ trình, rõ trách nhiệm. Đáng chú ý, triển khai Kế hoạch số 12418/KH-UBND ngày 26/12/2025 với 50 nhiệm vụ trọng tâm, tính đến ngày 14/6/2026, Phú Thọ đã hoàn thành 27/50 nhiệm vụ (đạt 54%), bảo đảm tiến độ đề ra. Quá trình sắp xếp được gắn liền với tinh giản, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, bộ máy vận hành hiệu quả, không gián đoạn việc giải quyết thủ tục hành chính và dịch vụ công cho người dân, doanh nghiệp.

Chính quyền cấp xã là cấp chính quyền gần dân nhất, trực tiếp tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Vì vậy, việc kiện toàn tổ chức bộ máy cấp xã được tỉnh Phú Thọ xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong quá trình xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Thực hiện các quy định của Chính phủ về tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 22/2026/QĐ-UBND quy định khung số lượng, tên gọi và chức năng, nhiệm vụ của các phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã trên địa bàn. Trên cơ sở đánh giá quy mô dân số, diện tích tự nhiên, đặc điểm kinh tế - xã hội và khối lượng công việc của từng địa phương, tỉnh đã thực hiện phương án tổ chức bộ máy theo hướng linh hoạt, phù hợp với thực tiễn. Theo đó, có 74 trong tổng số 148 xã, phường được bố trí 5 phòng chuyên môn nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước tại các địa bàn có quy mô lớn hoặc có tính chất đặc thù; 74 đơn vị còn lại duy trì mô hình 4 phòng chuyên môn, bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tế.

Đối với các đơn vị được tổ chức 5 phòng chuyên môn, tỉnh thực hiện điều chỉnh, phân định lại chức năng, nhiệm vụ giữa các phòng theo hướng chuyên sâu hơn. Một số lĩnh vực có khối lượng công việc lớn như kinh tế, nông nghiệp, môi trường được tổ chức thành các phòng chuyên môn độc lập, góp phần giảm áp lực cho đội ngũ cán bộ, đồng thời nâng cao chất lượng tham mưu và hiệu quả quản lý nhà nước ở cơ sở.

Việc tổ chức lại các cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp xã tại Phú Thọ đã góp phần nâng cao năng lực quản trị của chính quyền cơ sở, tạo điều kiện để chính quyền địa phương hai cấp vận hành ổn định, hiệu lực, hiệu quả ngay từ những tháng đầu triển khai. Đồng thời, đây cũng là cơ sở quan trọng để tỉnh tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, phát huy tính chủ động của chính quyền cấp xã trong giải quyết công việc, phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng tốt hơn.

Tinh gọn đơn vị sự nghiệp gắn với nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ công

Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về đổi mới tổ chức và hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập, sự chỉ đạo sâu sát của Tỉnh ủy và sự đồng thuận của Nhân dân, tỉnh Phú Thọ đã triển khai đồng bộ việc sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghiệp nhà nước sau hợp nhất theo hướng tinh gọn đầu mối, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp, đáp ứng yêu cầu vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cụ thể:

Trong lĩnh vực y tế, tỉnh đã tổ chức lại mạng lưới y tế cơ sở, giảm từ 494 trạm y tế xã xuống còn 148 trạm y tế và 346 điểm trạm, giảm 347 đầu mối nhưng vẫn bảo đảm khả năng cung ứng dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu. Đồng thời, sáp nhập Bệnh viện Xây dựng Việt Trì vào Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ (Cơ sở 2) và tiếp nhận Bệnh viện 74 Trung ương để thành lập Bệnh viện Phổi 74 trực thuộc Sở Y tế, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và chất lượng chuyên môn.

Trong lĩnh vực giáo dục, tỉnh xây dựng phương án sắp xếp hệ thống trường học, dự kiến giảm 91 trường mầm non, tiểu học và trung học cơ sở, giảm 50 điểm trường và 8 trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, qua đó tập trung nguồn lực, nâng cao chất lượng giáo dục.

Đối với lĩnh vực nông nghiệp, tỉnh đã giải thể 27 đơn vị chuyên ngành, gồm các trạm khuyến nông, trạm trồng trọt và bảo vệ thực vật, trạm chăn nuôi, thú y và thủy sản; đồng thời chuyển giao chức năng, nhiệm vụ về chính quyền cấp xã theo đúng định hướng phân cấp, phân quyền. Bên cạnh đó, việc hợp nhất các trung tâm dịch vụ công của ba tỉnh trước hợp nhất đã giảm thêm 10 đơn vị sự nghiệp công lập. Đối với doanh nghiệp nhà nước, tỉnh hợp nhất 4 doanh nghiệp thủy lợi thành một doanh nghiệp thống nhất và tiếp tục cổ phần hóa đơn vị quản lý đường bộ theo chủ trương cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước.

Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Yên Lãng, tỉnh Phú Thọ chuẩn hóa không gian làm việc gắn với đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số đã góp phần nâng cao chất lượng phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân.

Đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp

Cùng với việc kiện toàn tổ chức bộ máy, tỉnh Phú Thọ xác định cải cách hành chính và chuyển đổi số là giải pháp trọng tâm để nâng cao hiệu quả vận hành chính quyền cơ sở, hướng tới nền hành chính hiện đại, công khai, minh bạch, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm trung tâm chất lượng phục vụ. Tỉnh đã thành lập 148 Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã và tổ chức Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh tại 3 cơ sở, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ công.

Đến nay, toàn tỉnh thống nhất thực hiện 2.000 thủ tục hành chính, gồm 1.586 thủ tục cấp tỉnh và 414 thủ tục cấp xã. Nhờ chuẩn hóa quy trình, đồng bộ hạ tầng công nghệ thông tin và đẩy mạnh số hóa, tỷ lệ số hóa hồ sơ, giấy tờ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính đạt 92,34%. Trong 6 tháng đầu năm 2026, cấp tỉnh tiếp nhận hơn 213 nghìn hồ sơ, giải quyết trên 186 nghìn hồ sơ; cấp xã tiếp nhận gần 418 nghìn hồ sơ, giải quyết trên 399 nghìn hồ sơ. Tỉnh cũng giải quyết 100% phản ánh, kiến nghị của người dân trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Triển khai Đề án 06 đạt nhiều kết quả tích cực, tiếp nhận 1.164.242 hồ sơ, trong đó trực tuyến 1.070.603 hồ sơ, đạt 91,96%. Nhiều thủ tục thiết yếu đạt tỷ lệ trực tuyến 100%.

Thực hiện thí điểm cơ chế “Luồng xanh” đối với một số thủ tục của các dự án đầu tư trọng điểm. Một số thủ tục như cấp giấy phép lao động cho người nước ngoài, điều chỉnh dự án đầu tư được xử lý trong 24 giờ, tỷ lệ đúng và trước hạn đạt 98,23% (279/284 hồ sơ); thời gian xử lý thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư và thẩm định dự án lớn được rút ngắn khoảng 50%, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.

Những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm 2026 là minh chứng sinh động cho tính đúng đắn của chủ trương triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại tỉnh Phú Thọ. Việc chủ động tinh gọn bộ máy, tái cấu trúc các đơn vị sự nghiệp, đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số không chỉ giúp giảm bớt khâu trung gian, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước ở cơ sở mà còn tạo đà bứt phá nâng cao chất lượng phục vụ, nâng cao đời sống Nhân dân và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Bước sang giai đoạn phát triển mới, Phú Thọ tiếp tục giữ vững quyết tâm chính trị để hoàn thành toàn bộ nhiệm vụ theo lộ trình, tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, lấy sự hài lòng của Nhân dân và doanh nghiệp làm thước đo cao nhất. Đây chính là nền tảng vững chắc để tỉnh kiến tạo một nền hành chính quản trị hiện đại, chuyên nghiệp và phục vụ, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới./.

Tất Dũng