Tăng cường phát triển thanh niên vì một Cộng đồng ASEAN kiên cường, sáng tạo, năng động và toàn diện

Định hướng hợp tác thanh niên ASEAN giai đoạn 2026-2030

Với chủ đề “Tăng cường phát triển thanh niên vì một Cộng đồng ASEAN kiên cường, sáng tạo, năng động và toàn diện: Cùng nhau định hướng tương lai”, Hội nghị tái khẳng định cam kết của ASEAN trong công tác phát triển thanh niên, tăng cường gắn kết thanh niên một cách thực chất, đồng thời thúc đẩy sự tham gia của thanh niên trong hợp tác khu vực.

Các Bộ trưởng đã trao đổi quan điểm về những ưu tiên của khu vực trước các thách thức đang nổi lên đối với thanh niên, trong đó có việc làm, chuyển đổi số, biến đổi khí hậu và yêu cầu phát triển toàn diện về thể chất, tinh thần.

Tại AMMY XIV, các Bộ trưởng nghe báo cáo về tiến độ hợp tác ASEAN về thanh niên kể từ Hội nghị AMMY XIII, đồng thời trao đổi về những định hướng lớn trong hợp tác thanh niên thời gian tới.

Hội nghị đã thông qua Kế hoạch Công tác ASEAN về Thanh niên giai đoạn 2026-2030, tạo khuôn khổ cho hợp tác ASEAN về thanh niên trong 5 năm tới. Các Bộ trưởng cũng tán thành Tuyên bố ASEAN về Tăng cường phát triển thanh niên vì một Cộng đồng ASEAN kiên cường, sáng tạo, năng động và bao trùm: Cùng nhau định hướng tương lai và Tuyên bố Thanh niên ASEAN về Tự cường số của thanh niên, để trình các cơ quan liên quan và các Nhà Lãnh đạo ASEAN xem xét, thông qua hoặc ghi nhận theo quy trình.

Hội nghị đồng thời xem xét, thông qua Tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN lần thứ 14, khẳng định cam kết của các nước trong thúc đẩy phát triển thanh niên, tăng cường sự tham gia và vai trò lãnh đạo của thế hệ trẻ.

Tuyên bố chung nhấn mạnh tầm quan trọng của giao lưu, trao đổi và kết nối thanh niên thông qua các chương trình giao lưu văn hóa, tình nguyện, trao đổi cán bộ trẻ, phát triển kỹ năng và các sáng kiến do thanh niên dẫn dắt; qua đó góp phần tăng cường hiểu biết lẫn nhau, tình hữu nghị và bản sắc ASEAN.

Phát huy vai trò thanh niên trong định hình tương lai ASEAN

Phát biểu tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Thị Hà nhấn mạnh, thanh niên - lực lượng chiếm tới một phần ba dân số ASEAN - không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách đơn thuần - mà là chủ thể sáng tạo, là nguồn sức mạnh nội sinh, là lực lượng tiên phong và là tác nhân quyết định diện mạo của ASEAN trong tương lai. Tại Việt Nam, Đảng và Nhà nước luôn xác định thanh niên là nguồn nhân lực quan trọng của đất nước, trực tiếp tham gia kiến tạo tương lai; đầu tư cho thanh niên chính là đầu tư cho năng lực cạnh tranh lâu dài của đất nước. Nét nổi bật trong chính sách phát triển thanh niên của Việt Nam những năm qua là sự chuyển dịch mạnh mẽ từ "hỗ trợ" sang "trao quyền" và "kiến tạo hệ sinh thái", thể hiện ở 3 nội dung cốt lõi:

Thứ nhất, hoàn thiện thể chế và lồng ghép chính sách: Việt Nam đã ban hành Luật Thanh niên và Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2021-2030. Điều quan trọng nhất là các chỉ tiêu phát triển thanh niên đều được lồng ghép vào Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 5 năm và hàng năm của từng bộ, ngành, địa phương.

Thứ hai, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp và kỹ năng số: Việt Nam chú trọng xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo toàn diện, áp dụng các chính sách tín dụng ưu đãi, hình thành các Quỹ hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp, và đặc biệt chú trọng kết nối khởi nghiệp sáng tạo với chương trình phát triển kinh tế khu vực nông thôn và các vùng đặc biệt khó khăn. Thông qua các chiến dịch chuyển giao khoa học kỹ thuật, thanh niên Việt Nam đang làm chủ các công nghệ mới, đẩy mạnh kinh tế số và chủ động tham gia phát triển các ngành công nghiệp văn hóa - một trụ cột kinh tế mới đầy tiềm năng.

Thứ ba, phát triển toàn diện và không để ai bị bỏ lại phía sau: Bên cạnh tri thức và kỹ năng làm việc, Việt Nam dành nguồn lực lớn cho các chương trình chăm sóc sức khỏe thể chất và tâm thần, sức khỏe sinh sản vị thành niên, hỗ trợ thanh niên công nhân tại các khu công nghiệp, hỗ trợ học sinh - sinh viên yếu thế. Đồng thời, các phong trào "Thanh niên hành động Xanh", bảo vệ môi trường và bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc cũng luôn được lan tỏa rộng rãi.

Việt Nam cam kết sẽ tiếp tục là một thành viên chủ động, tích cực, có trách nhiệm; sẵn sàng phối hợp chặt chẽ với Ban Thư ký ASEAN và tất cả các quốc gia thành viên để triển khai hiệu quả các kế hoạch hành động đã đề ra.

Mở rộng hợp tác, nâng cao vai trò đầu mối quốc gia về thanh niên

Kế tiếp Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN lần thứ 14, Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN+3 lần thứ 10 (AMMY+3) được tổ chức với sự tham dự của các Bộ trưởng phụ trách thanh niên các nước ASEAN cùng Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN lần thứ 14 được tổ chức theo hình thức trực tuyến dưới sự chủ trì của Philippines.

Hội nghị nhấn mạnh tầm quan trọng của cơ chế hợp tác ASEAN+3 trong việc mở rộng cơ hội để thanh niên đóng góp vào sự phát triển và thịnh vượng chung của khu vực. Các ưu tiên hợp tác trong 5 năm tiếp theo tập trung vào giao lưu thanh niên, phát triển kỹ năng, hỗ trợ khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo số và phát triển bền vững. Trước đó, các hội nghị quan chức cấp cao ASEAN về thanh niên và ASEAN+3 về thanh niên cũng đã được tổ chức, chuẩn bị các nội dung phục vụ Hội nghị Bộ trưởng.

Xuyên suốt các hội nghị, đại diện các quốc gia thành viên ASEAN khẳng định cam kết chung về tiếp tục trao quyền cho thanh niên với tư cách là những đối tác tích cực trong thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045. Kết quả hợp tác được thể hiện trong Tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN lần thứ 14 và Tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN+3 lần thứ 10. Một số văn kiện quan trọng cũng được các Bộ trưởng thông qua như: Kế hoạch Công tác về Thanh niên ASEAN giai đoạn 2026-2030; Tuyên bố về Tuyên bố ASEAN về Tăng cường Phát triển Thanh niên vì một Cộng đồng ASEAN kiên cường, sáng tạo, năng động và toàn diện: Cùng nhau định hướng tương lai; Tuyên bố Thanh niên ASEAN về tự cường số.

Đối với Bộ Nội vụ, việc tham dự Hội nghị Bộ trưởng Thanh niên ASEAN và các hội nghị liên quan lần này có ý nghĩa quan trọng. Đây là lần đầu tiên Bộ Nội vụ đảm nhận vai trò đầu mối quốc gia về hợp tác thanh niên trong ASEAN; đồng thời, Ủy ban quốc gia về Thanh niên Việt Nam được kiện toàn, tổ chức lại. Bộ Nội vụ được Thủ tướng Chính phủ giao là Cơ quan thường trực của Ủy ban quốc gia về Thanh niên Việt Nam tại Quyết định số 977/QĐ-TTg ngày 02/6/2026. Những kết quả trên góp phần khẳng định vai trò và trách nhiệm của Việt Nam trong hợp tác thanh niên ASEAN, đồng thời tạo nền tảng để Bộ Nội vụ chủ động triển khai hiệu quả công tác hợp tác thanh niên trong thời gian tới./.

Nguyễn Hiền