Trong những năm gần đây, cùng với việc triển khai các mục tiêu về bình đẳng giới, tỉnh Bắc Ninh đang chuyển mạnh từ truyền thông phổ biến chính sách sang truyền thông thay đổi hành vi. Thông qua đổi mới nội dung, phương thức truyền thông và hướng thông điệp đến từng nhóm đối tượng, địa phương từng bước xóa bỏ định kiến giới, xây dựng văn hóa bình đẳng trong gia đình và cộng đồng, qua đó góp phần phòng ngừa, giảm thiểu bạo lực trên cơ sở giới ngay từ sớm, từ xa.
Từ truyền thông nâng cao nhận thức đến thay đổi hành vi
Trong nhiều năm, công tác truyền thông về bình đẳng giới đã góp phần phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nâng cao nhận thức xã hội. Tuy nhiên, trước yêu cầu mới, truyền thông không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin mà cần hướng tới thay đổi nhận thức, chuẩn mực ứng xử và hành vi của mỗi cá nhân.
Định hướng này cũng được Bắc Ninh cụ thể hóa trong các kế hoạch triển khai Chiến lược, Chương trình về bình đẳng giới giai đoạn 2026-2030. Thay vì chỉ tuyên truyền về quyền bình đẳng giữa nam và nữ, tỉnh xác định cần từng bước xóa bỏ các định kiến giới, thay đổi những quan niệm đã tồn tại lâu đời về vai trò của phụ nữ và nam giới trong gia đình; xây dựng môi trường sống tôn trọng, bình đẳng, không có bạo lực.
Hội Liên hiệp phụ nữ xã Yên Thế phát động chiến dịch truyền thông phòng, chống bạo lực gia đình trên cơ sở giới và xâm hại trẻ em năm 2025.
Các mục tiêu được đặt ra đều hướng tới những chuyển biến cụ thể trong nhận thức và hành động của cá nhân, gia đình và cộng đồng. Bắc Ninh phấn đấu đến năm 2030 giảm khoảng cách về thời gian làm công việc nội trợ và chăm sóc không được trả công giữa phụ nữ và nam giới xuống còn 1,4 lần; trên 90% người bị bạo lực gia đình, bạo lực trên cơ sở giới được phát hiện được tư vấn, tiếp cận ít nhất một dịch vụ hỗ trợ cơ bản; 70% người gây bạo lực ở mức chưa bị truy cứu trách nhiệm hình sự được tư vấn, tham vấn; 100% cơ sở trợ giúp xã hội công lập triển khai hoạt động phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới.
Điểm đáng chú ý là các giải pháp của Bắc Ninh không chỉ tập trung hỗ trợ người bị bạo lực mà còn hướng tới nhóm có nguy cơ gây bạo lực. Nội dung truyền thông được thiết kế theo hướng khuyến khích nam giới chia sẻ việc nhà, chăm sóc con cái, nâng cao trách nhiệm trong xây dựng gia đình bình đẳng, từng bước xóa bỏ tư tưởng gia trưởng và định kiến giới; qua đó, từng bước tạo chuyển biến trong cách nghĩ và cách ứng xử của mỗi cá nhân.
Đổi mới phương thức truyền thông, đưa thông điệp đến đúng đối tượng
Một trong những điểm nổi bật của Bắc Ninh là không triển khai truyền thông theo cách dàn trải mà từng bước hướng đến từng nhóm đối tượng cụ thể. Bên cạnh phụ nữ và trẻ em gái là nhóm được ưu tiên bảo vệ, Bắc Ninh chú trọng truyền thông tới nam giới, thanh thiếu niên, học sinh, sinh viên, công nhân, đồng bào dân tộc thiểu số, cán bộ cơ sở và người có uy tín trong cộng đồng với nội dung, hình thức phù hợp cho từng nhóm.
Trong năm 2025, công tác truyền thông được triển khai đồng bộ với nhiều hình thức đa dạng. Các cơ quan, đơn vị đăng tải khoảng 4.000 tin, bài, phóng sự; tổ chức hơn 2.000 hội nghị, lớp tập huấn, tư vấn; căng treo khoảng 1.000 băng rôn, pa nô, áp phích và phát hành hàng trăm nghìn tài liệu, sản phẩm truyền thông đến người dân. Sở Nội vụ đẩy mạnh tuyên truyền trên báo chí, phát thanh, truyền hình và hệ thống thông tin cơ sở; in, cấp phát 8.000 quạt tuyên truyền, triển khai hoạt động truyền thông lưu động, phối hợp truyền thông trực tiếp về bình đẳng giới và an toàn cho phụ nữ, trẻ em trong kỷ nguyên số, phòng, chống bạo lực, xâm hại phụ nữ và trẻ em gái. Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh phát hành hàng nghìn ấn phẩm, số hóa toàn bộ tài liệu tập huấn và duy trì hiệu quả các kênh truyền thông số, góp phần lan tỏa thông điệp bình đẳng giới.
Công tác truyền thông về bình đẳng giới được tỉnh Bắc Ninh triển khai đa dạng, hướng đến nhiều nhóm đối tượng trong cộng đồng.
Đồng thời, Bắc Ninh nâng cao năng lực cho đội ngũ làm công tác bình đẳng giới, cán bộ cơ sở, cộng tác viên về truyền thông, tư vấn, trợ giúp pháp lý và kết nối dịch vụ. Trong bối cảnh chuyển đổi số, tỉnh tăng cường truyền thông trên môi trường mạng, tổ chức nhiều hoạt động tương tác tại trường học, doanh nghiệp, khu công nghiệp và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng.
Xây dựng văn hóa bình đẳng ngay từ mỗi gia đình
Mục tiêu cuối cùng của truyền thông không phải là tổ chức được bao nhiêu hội nghị hay phát hành bao nhiêu tài liệu, mà là tạo nên sự thay đổi tích cực trong nhận thức, hành động của mỗi người dân. Khi nhận thức được nâng lên, các chuẩn mực ứng xử bình đẳng sẽ dần được hình thành trong gia đình và cộng đồng, qua đó góp phần phòng ngừa bạo lực trên cơ sở giới.
Thực tế tại Bắc Ninh cho thấy, cùng với công tác tuyên truyền, nhiều mô hình về bình đẳng giới, phòng, chống bạo lực gia đình tiếp tục được duy trì, nhân rộng và phát huy hiệu quả. Các mô hình như "Trường học an toàn, thân thiện, không bạo lực", "Trường học hạnh phúc", "Người cha trách nhiệm", Câu lạc bộ "Phụ nữ với pháp luật", các câu lạc bộ phòng, chống bạo lực gia đình, tổ truyền thông cộng đồng, địa chỉ tin cậy tại cộng đồng... đã trở thành những kênh truyền thông trực tiếp, góp phần lan tỏa các giá trị bình đẳng, tôn trọng và yêu thương trong mỗi gia đình.
Song song với việc duy trì các mô hình tuyên truyền, Bắc Ninh đã xây dựng mạng lưới hỗ trợ rộng khắp với 2.436 mô hình phòng, chống bạo lực gia đình, 1.298 nhóm phòng, chống bạo lực gia đình, 2.165 địa chỉ tin cậy tại cộng đồng, 1.700 đường dây nóng và nhiều câu lạc bộ xây dựng gia đình hạnh phúc, "Người cha trách nhiệm", "Gia đình 5 không, 3 sạch"... Qua đó, người bị bạo lực được hỗ trợ, tư vấn và kết nối dịch vụ ngay từ cơ sở. Năm 2025, 100% trường hợp có nhu cầu trợ giúp về bạo lực trên cơ sở giới, bạo lực gia đình đều được tư vấn, tiếp cận các hình thức hỗ trợ phù hợp.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Bắc Ninh cũng thẳng thắn nhìn nhận vẫn còn những khó khăn, thách thức. Ở một số địa bàn nông thôn, miền núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tư tưởng gia trưởng, trọng nam vẫn còn tồn tại; việc phát hiện, thống kê các vụ bạo lực trên cơ sở giới chưa thực sự đầy đủ; nhận thức giữa các nhóm dân cư còn có sự chênh lệch; nguồn lực dành cho công tác bình đẳng giới ở cơ sở còn hạn chế. Đây là những vấn đề cần tiếp tục được giải quyết bằng các giải pháp đồng bộ.
Vì vậy, trong giai đoạn 2026-2030, tỉnh Bắc Ninh xác định tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác truyền thông theo hướng hiện đại, đa dạng, phù hợp với từng nhóm đối tượng; tăng cường ứng dụng công nghệ số; phát huy vai trò của người có uy tín trong cộng đồng; ưu tiên truyền thông tại những địa bàn còn nhiều định kiến giới; đồng thời tiếp tục nhân rộng các mô hình hiệu quả, gắn truyền thông với hỗ trợ, tư vấn và kết nối dịch vụ cho người dân.
Có thể thấy, truyền thông thay đổi hành vi là quá trình lâu dài, đòi hỏi sự tham gia của cả hệ thống chính trị, gia đình và mỗi người dân. Khi bình đẳng giới trở thành nhận thức, hành động trong đời sống hằng ngày, bạo lực trên cơ sở giới sẽ từng bước được ngăn ngừa từ gốc, góp phần xây dựng những gia đình bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc và thúc đẩy phát triển bền vững./.
Minh Hưng
Tin tức cùng chuyên mục
Bài viết cùng tác giả
