Gắn bình đẳng giới với giải quyết việc làm, hướng đi hiệu quả trong công tác giảm nghèo ở Ninh Bình

Ninh Bình là địa phương có cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng dịch vụ, công nghiệp và du lịch, song vẫn còn tỷ lệ lao động nữ tập trung ở khu vực nông nghiệp, phi chính thức và việc làm thiếu ổn định. Do đó, lồng ghép bình đẳng giới trong các chính sách giải quyết việc làm được xem là chìa khóa để nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho phụ nữ, nhất là phụ nữ nghèo, phụ nữ vùng nông thôn và phụ nữ yếu thế.

Giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh Ninh Bình đã ban hành nhiều kế hoạch, chương trình cụ thể nhằm thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững gắn với bình đẳng giới. Các nội dung hỗ trợ tạo việc làm cho phụ nữ được tích hợp đồng bộ trong các dự án hỗ trợ phát triển sản xuất, đa dạng hóa sinh kế, đào tạo nghề, tín dụng ưu đãi và xuất khẩu lao động. Được biết, trong giai đoạn này, toàn tỉnh đã giải quyết việc làm mới cho trên 85.000 lao động, trong đó lao động nữ chiếm khoảng 52 - 55%. Riêng năm 2025, tỉnh tạo việc làm cho hơn 18 nghìn lao động, với tỷ lệ phụ nữ tham gia đạt trên 56%.

Mô hình “Chi hội phụ nữ 3 sạch" tham gia xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh tại phường Nam Hoa Lư

Điểm nhấn quan trọng trong cách làm của Ninh Bình là ưu tiên đào tạo nghề gắn với nhu cầu thực tế của thị trường lao động, đồng thời chú trọng các ngành nghề phù hợp với phụ nữ. Trong giai đoạn 2021 - 2025, toàn tỉnh đã tổ chức hàng trăm lớp đào tạo nghề ngắn hạn cho lao động nữ thuộc hộ nghèo, cận nghèo và mới thoát nghèo, tập trung vào các nghề như may công nghiệp, chế biến nông sản, chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học, trồng trọt ứng dụng công nghệ cao, dịch vụ du lịch cộng đồng và thủ công mỹ nghệ. Tỷ lệ lao động nữ sau đào tạo có việc làm đạt trên 75%, trong đó nhiều trường hợp có việc làm ổn định ngay tại địa phương, góp phần hạn chế tình trạng di cư lao động tự phát.

Cùng với đào tạo nghề, chính sách tín dụng ưu đãi được triển khai hiệu quả đã trở thành bệ đỡ quan trọng giúp phụ nữ nghèo có điều kiện phát triển kinh tế. Thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội và các tổ chức hội nhận ủy thác, đặc biệt là Hội Liên hiệp Phụ nữ các cấp, hàng chục nghìn lượt phụ nữ nghèo và cận nghèo được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi để đầu tư sản xuất, kinh doanh. Tính đến hết năm 2025, dư nợ các chương trình tín dụng chính sách trên địa bàn tỉnh đạt trên 3.800 tỷ đồng, trong đó phụ nữ chiếm khoảng 60% tổng số khách hàng vay vốn. Nhiều mô hình kinh tế do phụ nữ làm chủ đã mang lại hiệu quả rõ rệt, giúp hộ gia đình tăng thu nhập từ hai đến ba lần so với trước khi vay vốn.

Tại huyện Yên Khánh (cũ), mô hình tổ hợp tác may gia công do phụ nữ làm nòng cốt đã tạo việc làm thường xuyên cho hàng trăm lao động nữ tại chỗ, với mức thu nhập bình quân từ 5 đến 7 triệu đồng/tháng. Không chỉ giúp phụ nữ có việc làm ổn định, mô hình này còn tạo điều kiện để họ vừa tham gia lao động sản xuất, vừa chăm sóc gia đình, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống và giảm nghèo bền vững. Tương tự, tại xã Gia Viễn, các mô hình chăn nuôi gia cầm an toàn sinh học do phụ nữ làm chủ đã giúp nhiều hộ nghèo vươn lên khá giả, đồng thời tạo việc làm thời vụ cho lao động nữ trong vùng.

Ở khu vực ven đô và các địa bàn có tiềm năng du lịch, tỉnh Ninh Bình đã đẩy mạnh hỗ trợ phụ nữ tham gia phát triển dịch vụ du lịch gắn với bảo tồn giá trị văn hóa bản địa. Tại phường Nam Hoa Lư, nhiều phụ nữ đã được tập huấn kỹ năng làm du lịch cộng đồng, chế biến ẩm thực truyền thống, sản xuất hàng lưu niệm, từ đó hình thành các mô hình kinh tế hộ gia đình gắn với du lịch sinh thái và văn hóa. Thu nhập từ các mô hình này đạt từ 8 đến 10 triệu đồng/tháng vào mùa cao điểm, góp phần đáng kể vào việc nâng cao đời sống và giảm nghèo tại địa phương.

Một yếu tố quan trọng khác trong công tác gắn bình đẳng giới với giải quyết việc làm tại Ninh Bình là sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Các cấp ủy, chính quyền địa phương đã chú trọng lồng ghép mục tiêu bình đẳng giới trong xây dựng và triển khai các chương trình phát triển kinh tế xã hội, đặc biệt là các dự án hỗ trợ sinh kế cho người nghèo. Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh đã phát huy tốt vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, vận động, hỗ trợ phụ nữ tiếp cận chính sách, nâng cao năng lực quản lý kinh tế hộ gia đình và khởi sự kinh doanh.

Công tác truyền thông về bình đẳng giới và giảm nghèo cũng được đẩy mạnh, góp phần thay đổi nhận thức xã hội về vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế. Thông qua các diễn đàn, hội nghị, sinh hoạt chi hội và các mô hình truyền thông cộng đồng, nhiều phụ nữ đã mạnh dạn tham gia học nghề, khởi nghiệp, mở rộng sản xuất kinh doanh. Đến năm 2025, tỷ lệ phụ nữ làm chủ các cơ sở sản xuất kinh doanh nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh tăng rõ rệt so với đầu giai đoạn, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế và tạo việc làm tại chỗ.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp gắn bình đẳng giới với giải quyết việc làm, kết quả giảm nghèo của tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2021 - 2025 đạt nhiều dấu ấn tích cực. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều toàn tỉnh giảm bình quân trên 1 phần trăm mỗi năm, riêng các hộ nghèo do phụ nữ làm chủ hộ có mức giảm nhanh và bền vững hơn. Đến cuối năm 2025, Ninh Bình cơ bản không còn hộ nghèo thuộc diện không có khả năng lao động, đời sống vật chất và tinh thần của người dân, đặc biệt là phụ nữ nghèo, được cải thiện rõ rệt.

Thực tiễn từ Ninh Bình cho thấy, gắn bình đẳng giới với giải quyết việc làm không chỉ là yêu cầu mang tính xã hội mà còn là giải pháp kinh tế hiệu quả, góp phần thực hiện thành công mục tiêu giảm nghèo bền vững. Khi phụ nữ được trao quyền, được tạo cơ hội việc làm và tiếp cận đầy đủ các nguồn lực phát triển, họ không chỉ thoát nghèo cho bản thân và gia đình mà còn trở thành lực lượng quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội tại địa phương.

Trong thời gian tới, tỉnh Ninh Bình tiếp tục xác định việc lồng ghép bình đẳng giới trong các chương trình tạo việc làm và giảm nghèo là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên. Trên cơ sở những kết quả đạt được giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, nhân rộng các mô hình hiệu quả, đồng thời chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực nữ, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Đây chính là nền tảng vững chắc để Ninh Bình hướng tới mục tiêu phát triển bao trùm, không ai bị bỏ lại phía sau./.
 

Thục Quyên