Hoàn thiện chính sách tiền lương gắn với vị trí việc làm và yêu cầu đổi mới tổ chức bộ máy

Viện Khoa học Tổ chức nhà nước và Lao động (Bộ Nội vụ) tổ chức Hội thảo khoa học cấp Bộ “Thực trạng quản lý công chức theo vị trí việc làm ở Việt Nam hiện nay”. Ảnh minh họa

Chính sách tiền lương có quan hệ trực tiếp với chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và hiệu quả hoạt động của hệ thống hành chính nhà nước. Quá trình hoàn thiện chính sách cần bảo đảm sự phù hợp giữa yêu cầu thực hiện nhiệm vụ, chế độ đãi ngộ và nguồn lực dành cho hoạt động của các cơ quan, tổ chức, đơn vị sự nghiệp công lập.

Trao đổi tại phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Nội vụ nhấn mạnh yêu cầu xác định biên chế trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ, khối lượng công việc và năng lực cần thiết đối với từng vị trí. Việc phân bổ, sử dụng biên chế cần có căn cứ khoa học, phù hợp với yêu cầu thực tế của cơ quan, đơn vị, khắc phục những hạn chế trong phương pháp xác định nhu cầu nhân lực. Quan điểm này phù hợp với định hướng đổi mới quản lý công chức theo vị trí việc làm đã được thể chế hóa trong Luật Cán bộ, công chức số 80/2025/QH15 ngày 24/6/2025 và Nghị định số 361/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 của Chính phủ quy định về vị trí việc làm công chức.

Đối với đội ngũ viên chức, Nghị định số 232/2026/NĐ-CP ngày 26/6/2026 của Chính phủ quy định về vị trí việc làm viên chức, có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, là căn cứ pháp lý trong việc xác định, quản lý vị trí việc làm tại các đơn vị sự nghiệp công lập.

Hệ thống quy định nêu trên đặt ra yêu cầu tiếp tục rà soát chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức và nhu cầu sử dụng nhân lực của từng cơ quan, đơn vị. Việc xác định vị trí việc làm phải phản ánh đúng tính chất, mức độ phức tạp của công việc, yêu cầu về trình độ chuyên môn, năng lực thực hiện nhiệm vụ và trách nhiệm của người đảm nhiệm vị trí.

Đối với các cơ quan hành chính, đặc biệt là cơ quan chuyên môn và chính quyền cấp xã, yêu cầu quản lý theo vị trí việc làm gắn liền với quá trình phân cấp, phân quyền và đổi mới phương thức giải quyết công việc. Sau khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp được triển khai, việc rà soát, bố trí đội ngũ công chức phù hợp với nhiệm vụ được giao tiếp tục là nội dung cần được quan tâm trong công tác tổ chức cán bộ.

Tại phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Nội vụ cũng đề cập đến yêu cầu đổi mới phương pháp xác định vị trí việc làm theo hướng ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và khai thác dữ liệu trong hoạt động quản lý nhà nước.

Sự phát triển của công nghệ số đang làm thay đổi quy trình xử lý công việc trong các cơ quan hành chính. Việc sử dụng cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin và các công cụ hỗ trợ xử lý nghiệp vụ có thể rút ngắn thời gian thực hiện một số nhiệm vụ, nâng cao chất lượng tổng hợp, phân tích thông tin và hỗ trợ hoạt động tham mưu, quản lý. Tuy nhiên, việc ứng dụng công nghệ cần được xem xét phù hợp với điều kiện thực tế của từng cơ quan, đơn vị. Chất lượng dữ liệu, mức độ hoàn thiện của hệ thống thông tin, quy trình nghiệp vụ và năng lực số của đội ngũ công chức, viên chức là những yếu tố cần được tính đến khi xác định khối lượng công việc và nhu cầu nhân lực.

Từ yêu cầu đó, việc hoàn thiện danh mục vị trí việc làm, bản mô tả công việc và khung năng lực cần gắn với đổi mới quy trình thực hiện nhiệm vụ. Công tác đánh giá cán bộ, công chức, viên chức cần chú trọng kết quả thực hiện nhiệm vụ, chất lượng sản phẩm công việc và trách nhiệm cá nhân theo quy định.

Trong lĩnh vực tiền lương, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 161/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 quy định mức lương cơ sở và chế độ tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Nghị định có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, quy định mức lương cơ sở 2.530.000 đồng/tháng.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư số 13/2026/TT-BNV ngày 29/5/2026 hướng dẫn thực hiện mức lương cơ sở đối với các đối tượng hưởng lương, phụ cấp trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi điều chỉnh. Các văn bản này là căn cứ thực hiện chế độ tiền lương, phụ cấp theo quy định hiện hành.

Việc thực hiện các quy định về tiền lương cần được phân biệt với quá trình nghiên cứu, hoàn thiện chính sách cải cách tiền lương. Những nội dung đang được cơ quan có thẩm quyền xem xét phải tiếp tục được đánh giá đầy đủ về cơ sở pháp lý, đối tượng áp dụng, nguồn lực thực hiện và tác động đối với hoạt động của hệ thống chính trị.

Tại phiên thảo luận ngày 18/10/2026, Bộ trưởng Bộ Nội vụ đề cập yêu cầu nghiên cứu chính sách tiền lương, phụ cấp trên cơ sở đặc điểm công việc, điều kiện thực hiện nhiệm vụ và trách nhiệm của từng vị trí. Việc xem xét các chế độ đặc thù cần bảo đảm phù hợp với tính chất hoạt động của từng ngành, lĩnh vực và các quy định có liên quan.

Đối với những nội dung thuộc phạm vi nghiên cứu, Bộ trưởng cho biết cần tiếp tục tính toán, xin ý kiến Chính phủ và báo cáo cơ quan có thẩm quyền. Vì vậy, các định hướng được trao đổi tại phiên thảo luận cần được nhìn nhận là những vấn đề phục vụ quá trình nghiên cứu, hoàn thiện chính sách, chưa phải quyết định điều chỉnh chế độ tiền lương, phụ cấp.

Yêu cầu đổi mới quản lý vị trí việc làm và hoàn thiện chính sách tiền lương cũng được đặt ra trong quá trình nâng cao chất lượng hoạt động của các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp công lập. Việc bố trí, sử dụng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức cần phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, bảo đảm chất lượng thực thi công vụ và cung cấp dịch vụ công.

Đối với Bộ Nội vụ, nhiệm vụ tham mưu hoàn thiện thể chế về công vụ, công chức, viên chức, quản lý biên chế và chính sách tiền lương có mối quan hệ chặt chẽ với yêu cầu xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả. Công tác nghiên cứu, xây dựng chính sách cần bám sát thực tiễn tổ chức bộ máy, bảo đảm tính khả thi và sự thống nhất trong quá trình triển khai thực hiện.

Việc tiếp tục hoàn thiện quản lý vị trí việc làm, nâng cao chất lượng đội ngũ và sử dụng hiệu quả nguồn lực ngân sách nhà nước là những yêu cầu xuyên suốt trong quá trình đổi mới hoạt động công vụ. Trên cơ sở các quy định pháp luật hiện hành và kết quả tổng kết thực tiễn, chính sách tiền lương cần tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện theo đúng thẩm quyền, đáp ứng yêu cầu phát triển đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, tổ chức./.

Lưu Nga