Vai trò của Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước và định hướng phát triển trong giai đoạn mới

Lao động Việt Nam hoàn thành khóa học tiếng và chuẩn bị sang Nhật Bản làm việc.

Theo Quyết định số 34/2025/QĐ-TTg ngày 15/9/2025 của Thủ tướng Chính phủ về Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước (thuộc Bộ Nội vụ), mục tiêu cốt lõi của Quỹ là hỗ trợ phát triển, ổn định và mở rộng thị trường lao động ngoài nước; phòng ngừa, giảm thiểu, khắc phục rủi ro đối với người lao động và doanh nghiệp; đồng thời bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động Việt Nam khi làm việc tại nước ngoài.

Kết quả tính từ năm 2020 đến ngày 30/6/2026, Quỹ đã tiếp nhận 641 hồ sơ đề nghị hỗ trợ và đã thực hiện chi trả hỗ trợ cho 617 trường hợp với tổng kinh phí lên tới 18,790 tỷ đồng. Trong đó, Quỹ đã kịp thời hỗ trợ 102 trường hợp người lao động phải về nước trước thời hạn (do tai nạn lao động, rủi ro, ốm đau, bệnh tật hoặc người sử dụng lao động giải thể, phá sản, suy thoái kinh tế...) và 515 trường hợp thân nhân của người lao động bị chết, mất tích trong thời gian làm việc ở nước ngoài.

Cùng với việc hỗ trợ người lao động, thời gian qua, Quỹ còn chủ động phối hợp đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền và phát triển thị trường lao động. Cụ thể, Quỹ đã phối hợp chặt chẽ với Cục Quản lý lao động ngoài nước, Trung tâm Lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ) và các cơ quan báo chí tổ chức nhiều đợt tuyên truyền, tập huấn pháp luật cho người lao động và doanh nghiệp tại thành phố Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh và nhiều địa phương trên cả nước. Đặc biệt, các chương trình thông tin, hỗ trợ lao động tại các thị trường trọng điểm như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Đức, Canada... đã giúp người lao động an tâm làm việc và chấp hành đúng quy định pháp luật sở tại.

Những kết quả đạt được trong thời gian qua đã khẳng định vai trò không thể thay thế của Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước đối với sự phát triển của hoạt động đưa lao động Việt Nam đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài theo hợp đồng. Trong đó, đối với người lao động, Quỹ vừa là tấm lưới an sinh hỗ trợ khẩn cấp khi gặp rủi ro (tai nạn, dịch bệnh, chiến tranh, bị ngược đãi hay chấm dứt hợp đồng ngoài mong muốn), vừa là cầu nối giúp nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp. Hơn thế nữa, Quỹ còn hướng tới các hoạt động hỗ trợ người lao động tái hòa nhập thị trường lao động trong nước sau khi kết thúc hợp đồng về nước.

Đối với doanh nghiệp dịch vụ, Quỹ tiếp sức cho các doanh nghiệp trong việc khảo sát, tìm kiếm và mở rộng thị trường mới; hỗ trợ chia sẻ chi phí khắc phục rủi ro phát sinh, nâng cao năng lực cạnh tranh và uy tín của doanh nghiệp Việt Nam trên trường quốc tế.

Đặc biệt đối với quốc gia, sự hoạt động hiệu quả, minh bạch của Quỹ thể hiện cam kết mạnh mẽ của Chính phủ Việt Nam trong việc bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân khi ra nước ngoài làm việc, tạo dựng niềm tin vững chắc với các đối tác tiếp nhận lao động quốc tế.

Nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới và ứng phó linh hoạt với những biến động phức tạp của tình hình địa chính trị, kinh tế thế giới, Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước đề ra các phương hướng trọng tâm như: tiếp tục hoàn thiện thể chế và chính sách, tham mưu điều chỉnh, bổ sung các quy định về mức hỗ trợ và đối tượng hỗ trợ nhằm phủ rộng hơn nữa các tình huống rủi ro thực tế. Tiếp tục duy trì công tác hỗ trợ rủi ro kịp thời, đặc biệt là các phương án ứng phó khẩn cấp cho lao động tại các khu vực biến động chiến sự (như Trung Đông). Đặc biệt, Quỹ sẽ phối hợp với các Sàn giao dịch việc làm triển khai khảo sát, kết nối lực lượng lao động chất lượng cao sau khi về nước với các doanh nghiệp FDI trong nước có nhu cầu tuyển dụng.

Tiếp đó, phối hợp chặt chẽ với Sở Nội vụ các địa phương nắm bắt tình hình người lao động sau khi về nước; đồng thời đồng hành cùng các Hiệp hội doanh nghiệp, Cục Quản lý lao động ngoài nước đẩy mạnh nghiên cứu, phát triển các thị trường tiềm năng mới như Bắc Mỹ, Úc...

Đổi mới phương thức tuyên truyền thông qua việc khai thác mạnh mẽ các nền tảng mạng xã hội (Zalo, Facebook, TikTok); xây dựng ứng dụng di động (App) chuyên biệt để đưa thông tin chính thống về chính sách, thị trường và thủ tục hỗ trợ tiếp cận trực tiếp, nhanh chóng đến từng người lao động. Phối hợp tổ chức chuỗi sự kiện “Ngày hội lao động Việt Nam” tại các thị trường lớn như Nhật Bản, Hàn Quốc.

Đồng thời, kiện toàn tổ chức và phát triển nguồn nhân lực; chú trọng đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn, lý luận chính trị cho đội ngũ cán bộ, viên chức của Quỹ nhằm đáp ứng khối lượng công việc ngày càng lớn và phức tạp.

Vượt qua nhiều khó khăn, thách thức, Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước đã và đang khẳng định rõ vai trò là công cụ quản lý, điều tiết và hỗ trợ an sinh hữu hiệu của Nhà nước trong lĩnh vực đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. Với tinh thần đổi mới toàn diện, lấy người lao động và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ, Quỹ cam kết tiếp tục sử dụng hiệu quả, minh bạch mọi nguồn lực, luôn là “điểm tựa an tâm” đồng hành cùng người lao động Việt Nam trên con đường hội nhập và lập nghiệp quốc tế./.

Linh Giang