Phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Từ khóa: Thanh niên; nền tảng tư tưởng; vai trò xung kích; chủ nghĩa Mác – Lênin; tư tưởng Hồ Chí Minh; không gian mạng.

Abstract: In the rapidly evolving digital communication environment, particularly on social media, hostile forces increasingly exploit cyberspace to spread misinformation, distort the truth, and undermine the ideological foundation of the Communist Party. In this context, promoting the pioneering role of youth—the backbone and successor of the revolution—becomes a strategic and urgent requirement. This article analyzes the current state of political awareness among young people, identifies influencing factors, and proposes key solutions to strengthen their role in safeguarding the Party’s ideological foundation.

Keywords: Youth; Ideological foundation; Pioneering role; Marxism–Leninism; Ho Chi Minh’s Thought; Cyberspace.

1. Đặt vấn đề

Trước bối cảnh toàn cầu hóa và sự bùng nổ của công nghệ thông tin, đặc biệt là mạng xã hội, các thế lực thù địch không ngừng xuyên tạc, chống phá nền tảng tư tưởng của Đảng. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc nâng cao nhận thức, bản lĩnh chính trị cho thế hệ trẻ, đặc biệt là thanh niên – lực lượng xung kích trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Nhận thức rõ điều đó, Đảng ta đã ban hành Nghị quyết số 35-NQ/TW (2018) về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng”, khẳng định trách nhiệm của toàn xã hội, trong đó thanh niên đóng vai trò quan trọng. Đồng thời, Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng (2021) cũng nhấn mạnh nhiệm vụ xây dựng lớp thanh niên có bản lĩnh chính trị, lý tưởng cách mạng vững vàng. Thực tế, nhiều phong trào như “Thanh niên làm theo lời Bác”, “Mỗi ngày một tin tốt, mỗi tuần một câu chuyện đẹp” đã góp phần đấu tranh trên mặt trận tư tưởng. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận thanh niên thờ ơ với chính trị, thiếu hụt niềm tin, hoài nghi về lý tưởng cách mạng, dễ bị lôi kéo bởi những luận điệu sai trái, phản động. Do đó, việc khơi dậy và phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong công cuộc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là yêu cầu cấp thiết, đòi hỏi sự vào cuộc của hệ thống chính trị và toàn xã hội.

2. Nội dung

2.1 Cơ sở lý luận và sự cần thiết của việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam là chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Đây là hệ tư tưởng mang tính cách mạng, khoa học và nhân văn sâu sắc – là kim chỉ nam định hướng mọi hoạt động của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng tiếp tục khẳng định: “Kiên định và vận dụng, phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng, là ngọn cờ tư tưởng dẫn dắt Đảng ta, dân tộc ta vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội”¹. Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực có nhiều biến động nhanh chóng, khó lường và sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, các thế lực thù địch không ngừng gia tăng hoạt động chống phá, xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng, bôi nhọ lãnh tụ, kích động tâm lý bất mãn, cổ súy “đa nguyên chính trị, đa đảng đối lập”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Chúng đặc biệt nhắm tới thế hệ trẻ – lực lượng năng động, nhạy bén nhưng cũng dễ bị tác động bởi thông tin hỗn loạn và mặt trái của mạng xã hội. Trước yêu cầu đó, Ban Chấp hành Trung ương Đảng ban hành Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”, xác định đây là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên, có ý nghĩa sống còn đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc. Trong đó, thanh niên được xác định là một trong những lực lượng tiên phong, nòng cốt trong công cuộc bảo vệ nền tảng tư tưởng – lý luận. Cùng với đó, Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2021–2030, được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1331/QĐ-TTg ngày 24/7/2021, đã nhấn mạnh nhiệm vụ xây dựng thế hệ thanh niên “có lý tưởng cách mạng, bản lĩnh chính trị vững vàng, sống có trách nhiệm, khát vọng cống hiến vì đất nước”². Văn kiện này không chỉ là định hướng chiến lược phát triển con người, mà còn là nền tảng để cụ thể hóa vai trò của thanh niên trong sự nghiệp giữ vững trận địa tư tưởng.

Từ những căn cứ trên, có thể khẳng định rằng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là yêu cầu cấp thiết và lâu dài, mang tính nguyên tắc và chiến lược. Việc phát huy vai trò xung kích của thanh niên chính là cách thiết thực để củng cố trận địa tư tưởng từ cơ sở, đảm bảo sự trường tồn của lý tưởng cộng sản và con đường xã hội chủ nghĩa mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn.

2.2 Thực trạng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong thanh niên hiện nay

2.2.1. Những kết quả đã đạt được:

Trong những năm qua, công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong thanh niên đã đạt được nhiều kết quả tích cực, thể hiện qua sự chủ động của tổ chức Đoàn – Hội, sự hưởng ứng mạnh mẽ từ cơ sở và tinh thần xung kích của chính thanh niên. Các phong trào chính trị – tư tưởng như “Tuổi trẻ học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, “Thanh niên tiên phong chuyển đổi số”, “Mỗi ngày một tin tốt – Mỗi tuần một câu chuyện đẹp”... đã góp phần lan tỏa giá trị tích cực, bồi đắp lý tưởng cách mạng và niềm tin chính trị cho thế hệ trẻ. Đáng chú ý, việc tổ chức các diễn đàn chính trị – tư tưởng như “Đảng trong trái tim tôi”, “Tự hào tiến bước dưới cờ Đảng”, các cuộc thi tìm hiểu Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp, lịch sử Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh... đã giúp thanh niên củng cố kiến thức nền tảng, phát huy khả năng phản biện và đấu tranh với các quan điểm sai trái. Theo Báo cáo của Trung ương Đoàn năm 2022³, hơn 5 triệu lượt đoàn viên – thanh niên đã tham gia các hoạt động tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng. Bên cạnh đó, một lực lượng không nhỏ thanh niên tích cực đấu tranh phản bác thông tin xấu độc trên mạng xã hội, hình thành những “hạt nhân đỏ” trên không gian mạng – một xu hướng mới trong bảo vệ nền tảng tư tưởng hiện nay.

2.2.2. Những tồn tại, hạn chế:

Tuy đạt được những kết quả bước đầu, song công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong thanh niên vẫn còn không ít hạn chế. Trước hết, một bộ phận thanh niên còn thờ ơ với chính trị, dao động trước các vấn đề tư tưởng, thiếu niềm tin vào lý tưởng cách mạng. Họ dễ bị cuốn vào lối sống thực dụng, cá nhân chủ nghĩa và ảnh hưởng bởi các trào lưu lệch chuẩn trên mạng xã hội. Khảo sát của Viện Nghiên cứu Thanh niên năm 2024 cho thấy: có đến “42% thanh niên sử dụng mạng xã hội từ 4–6 giờ/ngày, nhưng chỉ 12% thường xuyên theo dõi các nội dung chính trị, tư tưởng chính thống”⁴. Điều này cho thấy khoảng cách đáng lo ngại giữa việc tiếp cận thông tin và ý thức chính trị của giới trẻ. Một số tổ chức Đoàn ở cơ sở vẫn còn lúng túng trong đổi mới phương pháp giáo dục lý tưởng cách mạng, còn thiên về hình thức, thiếu chiều sâu và chưa tận dụng hiệu quả công nghệ số. Mặt khác, một số cán bộ Đoàn chưa được đào tạo bài bản về tư tưởng – lý luận, thiếu kỹ năng sử dụng truyền thông số để định hướng thanh niên trước những vấn đề phức tạp. Ngoài ra, việc phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong định hướng giá trị cho thanh niên còn thiếu chặt chẽ, chưa hình thành được một hệ sinh thái giáo dục tư tưởng toàn diện. Cơ chế chính sách về hỗ trợ thanh niên trong phát triển năng lực tư tưởng, kỹ năng phản biện trên môi trường số cũng chưa đầy đủ, thiếu tính hệ thống.

2.3 Các yếu tố tác động đến vai trò xung kích của thanh niên

2.3.1. Yếu tố chủ quan:

Trước hết, hệ giá trị sống và định hướng hành vi của thanh niên là yếu tố nội tại then chốt ảnh hưởng đến vai trò chính trị – tư tưởng của họ. Trong xu thế hội nhập, nhiều thanh niên hiện nay có xu hướng đặt nặng mục tiêu cá nhân, coi trọng thành công vật chất hơn là trách nhiệm xã hội và lý tưởng cách mạng. Theo Báo cáo Nghiên cứu Thế hệ trẻ Việt Nam, “Phần lớn thanh niên Việt Nam đặt ưu tiên vào việc có được một công việc ổn định và thu nhập tốt, trong khi mức độ quan tâm đến các vấn đề xã hội và vai trò công dân còn hạn chế”⁵. Kết quả này cho thấy lý tưởng phụng sự cộng đồng – một yếu tố nền tảng để trở thành lực lượng xung kích – đang có dấu hiệu bị mờ nhạt trong hệ giá trị lựa chọn của một bộ phận thanh niên. Không chỉ vậy, nhiều thanh niên có tâm lý “ngại chính trị”, cho rằng các vấn đề chính trị – tư tưởng là xa rời thực tế hoặc không liên quan trực tiếp đến cuộc sống của họ. Điều này dẫn đến sự thụ động trong tiếp cận thông tin lý luận, và chính điều đó làm suy giảm khả năng nhận diện, phản biện trước các quan điểm sai trái. Khi thiếu năng lực lý luận nền tảng, thanh niên dễ bị cuốn vào các xu hướng “phi chính trị hóa tư duy” – một trong những mục tiêu mà các thế lực thù địch hướng đến.

2.3.2. Yếu tố khách quan:

Bên cạnh yếu tố chủ quan, nhiều yếu tố khách quan từ môi trường xã hội, chính sách, tổ chức và truyền thông cũng ảnh hưởng sâu sắc đến khả năng phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Trước hết, sự phát triển của không gian mạng và công nghệ số tạo ra môi trường mở nhưng đồng thời cũng ẩn chứa nhiều nguy cơ tư tưởng. Các thế lực thù địch triệt để lợi dụng mạng xã hội để phát tán thông tin sai lệch, cổ súy lối sống lệch chuẩn, công kích nền tảng tư tưởng của Đảng, bôi nhọ lãnh đạo, phủ nhận thành quả cách mạng. Báo cáo của Ban Tuyên giáo Trung ương năm 2022 ghi nhận: “hơn 70% các bài viết xuyên tạc, chống phá Đảng trên mạng xã hội có nội dung hướng đến giới trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên”⁶. Thứ hai, sự thiếu đồng bộ trong giáo dục lý luận và chính trị – tư tưởng tại cơ sở là rào cản lớn. Nhiều chương trình giáo dục còn mang tính hình thức, thiếu sáng tạo, chậm đổi mới. Cán bộ Đoàn ở một số nơi chưa được đào tạo bài bản về tư tưởng – lý luận, thiếu kỹ năng sử dụng công cụ truyền thông mới để truyền cảm hứng cho thanh niên. Điều này dẫn đến khoảng cách giữa thanh niên và tổ chức chính trị, khiến một bộ phận giới trẻ không cảm thấy được dẫn dắt, đồng hành. Ngoài ra, mặt trái của cơ chế thị trường và hội nhập quốc tế cũng ảnh hưởng đáng kể đến hệ giá trị và lựa chọn của thanh niên. Khi thị trường hóa diễn ra sâu rộng, cùng với sự du nhập mạnh mẽ của các xu hướng văn hóa ngoại lai, nhiều giá trị truyền thống, cách mạng dần bị mờ nhạt, thậm chí bị phủ nhận trong một bộ phận thanh niên. Đây là biểu hiện cụ thể của sự “mất phương hướng giá trị”, đòi hỏi phải có sự điều chỉnh chiến lược trong công tác giáo dục và định hướng tư tưởng. Cuối cùng, hệ thống chính sách hỗ trợ thanh niên trong phát triển tư duy, nâng cao bản lĩnh chính trị còn thiếu tính đồng bộ và dài hạn. Dù Luật Thanh niên năm 2020 và Chiến lược phát triển thanh niên 2021–2030 đã được ban hành nhưng việc triển khai tại nhiều địa phương còn hình thức, thiếu cơ chế kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả cụ thể.

2.4 Giải pháp phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

2.4.1. Tăng cường giáo dục lý tưởng cách mạng trong thanh niên

Trong sự nghiệp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, thanh niên đóng vai trò xung kích, là lực lượng kế cận, trực tiếp kế thừa và phát triển những giá trị cách mạng của dân tộc. Muốn phát huy vai trò đó một cách hiệu quả, cần đặt lên hàng đầu nhiệm vụ giáo dục lý tưởng cách mạng, bản lĩnh chính trị và đạo đức cách mạng cho thanh niên. Đây không chỉ là nhiệm vụ thường xuyên mà còn là giải pháp chiến lược nhằm hình thành thế hệ thanh niên vững vàng về tư tưởng, kiên định lý tưởng xã hội chủ nghĩa trong bối cảnh phức tạp của toàn cầu hóa, hội nhập và bùng nổ thông tin hiện nay. Lý tưởng cách mạng là động lực nội sinh giúp thanh niên kiên trì mục tiêu, vượt qua khó khăn, chống lại biểu hiện thực dụng, lệch chuẩn. Để giáo dục lý tưởng đạt hiệu quả, cần đổi mới nội dung và phương pháp theo hướng gần gũi với thực tiễn, phù hợp với tâm lý và nhu cầu tiếp cận thông tin của giới trẻ. Nội dung cần tập trung vào việc truyền cảm hứng từ các giá trị cốt lõi của tư tưởng Hồ Chí Minh, lịch sử cách mạng dân tộc, thành tựu của công cuộc đổi mới và trách nhiệm của thanh niên trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Phương pháp giáo dục cần sinh động, sáng tạo, tránh rập khuôn, hình thức. Cần đa dạng hóa hình thức như diễn đàn chính luận, tọa đàm, hành trình về nguồn, cuộc thi tìm hiểu nghị quyết, lịch sử Đảng, đồng thời đẩy mạnh phong trào “Tuổi trẻ học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, “Thanh niên với lý tưởng cách mạng”… Các hoạt động này không chỉ bồi dưỡng lý tưởng mà còn tạo môi trường thực tiễn để thanh niên rèn luyện và cống hiến. Đặc biệt, cần triển khai nghiêm túc Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị và nội dung Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng trong giáo dục đoàn viên, thanh niên, gắn với vai trò nêu gương, tinh thần tự rèn luyện và khát vọng cống hiến. Qua đó, hình thành lớp thanh niên có “tâm trong, trí sáng, hoài bão lớn”, sẵn sàng dấn thân vì lý tưởng cách mạng, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

2.4.2. Thanh niên tiên phong trong đấu tranh trên không gian mạng

Không gian mạng hiện nay không chỉ là môi trường thông tin, mà đã trở thành một mặt trận tư tưởng – chính trị đặc biệt, nơi diễn ra cuộc đấu tranh gay gắt giữa các giá trị tiến bộ với luận điệu phản động, giữa sự thật khách quan và những thông tin xuyên tạc, sai lệch. Trước sự gia tăng hoạt động chống phá của các thế lực thù địch, việc phát huy vai trò xung kích, tiên phong của thanh niên trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn mang ý nghĩa chiến lược lâu dài. Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị đã chỉ rõ nhiệm vụ: “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”⁷. Theo đó, đấu tranh trên không gian mạng là một trong những trọng điểm được nhấn mạnh. Thanh niên – với đặc điểm nhạy bén công nghệ, chủ động tiếp cận thông tin và ảnh hưởng sâu rộng trên mạng xã hội – cần được xác định là lực lượng nòng cốt trong công cuộc bảo vệ trận địa tư tưởng trên nền tảng số. Tổ chức Đoàn và các cơ quan chuyên môn cần quan tâm xây dựng đội ngũ “dư luận viên trẻ”, được đào tạo bài bản về kiến thức chính trị, tư duy phản biện và kỹ năng truyền thông số. Đồng thời, cần triển khai các chiến dịch truyền thông chính trị hiện đại, sáng tạo, phù hợp với đặc điểm tiếp cận của giới trẻ. Những nội dung tuyên truyền cần được thể hiện thông qua các định dạng ngắn gọn, trực quan như video clip, infographic, podcast, meme… trên các nền tảng như Facebook, TikTok, YouTube, nhằm lan tỏa thông tin tích cực, góp phần định hướng dư luận, phản bác các quan điểm sai trái, bảo vệ hình ảnh Đảng, Bác Hồ và các giá trị cách mạng. Chỉ thị số 42-CT/TW ngày 24/3/2015 của Ban Bí thư cũng nhấn mạnh: “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa cho thế hệ trẻ, nhất là học sinh, sinh viên”⁸. Trong đó, có nội dung yêu cầu phát huy vai trò chủ động, tích cực của thanh niên trong sử dụng mạng xã hội một cách văn minh, có trách nhiệm. Việc đưa chính luận vào không gian mạng không chỉ đơn thuần là công tác truyền thông mà còn là chiến lược giáo dục và đấu tranh mềm trong điều kiện mới. Phát huy vai trò xung kích của thanh niên trên mặt trận này chính là góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ gìn sự ổn định chính trị và định hướng xã hội trong thời đại số.

2.4.3. Phát huy vai trò của tổ chức Đoàn - Hội trong công tác giáo dục thanh niên

Tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và các tổ chức Hội liên quan là lực lượng chính trị – xã hội nòng cốt của Đảng trong công tác thanh niên. Với vị trí đặc biệt đó, Đoàn – Hội có vai trò trung tâm trong việc tổ chức, định hướng và giáo dục lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ, góp phần trực tiếp vào sự nghiệp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong bối cảnh tình hình mới. Để phát huy hiệu quả vai trò đó, tổ chức Đoàn trước hết cần được củng cố về cơ cấu và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ – những người giữ vai trò “truyền lửa” tư tưởng cho thanh niên. Cán bộ Đoàn cần có bản lĩnh chính trị vững vàng, am hiểu lý luận của Đảng, đồng thời nắm vững kỹ năng tổ chức phong trào, công nghệ số và truyền thông hiện đại để tiếp cận thanh niên hiệu quả hơn trong thời đại số. Tổ chức Đoàn – Hội cũng cần thực sự trở thành môi trường rèn luyện và trưởng thành cho thanh niên thông qua các phong trào hành động thiết thực như “Thanh niên tình nguyện”, “Tuổi trẻ sáng tạo”, “Tôi yêu Tổ quốc tôi”… Khi được tổ chức bài bản, các hoạt động này không chỉ khơi dậy tinh thần cống hiến mà còn giúp hình thành bản lĩnh, đạo đức và lý tưởng cách mạng trong mỗi đoàn viên, hội viên. Cơ sở chính trị và pháp lý quan trọng để triển khai công tác này là Kết luận số 25-KL/TW ngày 30/12/2021 của Bộ Chính trị, tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 42-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống cho thế hệ trẻ. Kết luận nhấn mạnh yêu cầu phát huy vai trò nòng cốt của tổ chức Đoàn trong định hướng tư tưởng và bồi dưỡng đội ngũ kế cận cho Đảng. Phát huy vai trò của tổ chức Đoàn – Hội không chỉ là nhiệm vụ tổ chức, mà còn là một phần quan trọng trong chiến lược xây dựng thế hệ thanh niên “vừa hồng, vừa chuyên”, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng và giữ gìn khối đoàn kết chính trị – xã hội trong thanh niên.

2.4.4. Sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và xã hội

Giáo dục lý tưởng cách mạng cho thanh niên không thể là trách nhiệm đơn lẻ của bất kỳ tổ chức nào mà phải được thực hiện một cách đồng bộ, bền bỉ với sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và xã hội. Đây là “tam giác giáo dục” đóng vai trò nền tảng trong việc hình thành nhân cách, lý tưởng sống và bản lĩnh chính trị cho thế hệ trẻ – lực lượng kế cận của sự nghiệp cách mạng. Gia đình là môi trường giáo dục đầu tiên, nơi hình thành nền tảng đạo đức, nhân cách và những giá trị sống căn bản. Nhà trường là nơi truyền thụ tri thức khoa học, lịch sử dân tộc, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối cách mạng của Đảng, giúp thanh niên phát triển tư duy biện chứng và nhận thức chính trị đúng đắn. Trong khi đó, xã hội là không gian thực hành – nơi thanh niên được rèn luyện, trải nghiệm, kiểm chứng và củng cố lý tưởng cách mạng thông qua các hoạt động thực tiễn. Để tăng cường hiệu quả phối hợp, cần có các chương trình hành động cụ thể như: “Gia đình đồng hành cùng thanh niên trưởng thành”, “Trường học tư tưởng – lớp học bản lĩnh” hoặc xây dựng các cộng đồng học tập tư tưởng trên nền tảng số, qua đó lan tỏa những giá trị tích cực trong tư tưởng, đạo đức và lối sống. Các mô hình này không chỉ phát huy vai trò chủ động của từng chủ thể mà còn tạo nên hệ sinh thái giáo dục toàn diện cho thanh niên phát triển toàn diện về trí – đức – thể – mỹ. Cùng với đó, cần huy động sự vào cuộc của các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức chính trị – xã hội, doanh nghiệp và phương tiện truyền thông trong việc kiến tạo môi trường xã hội lành mạnh, truyền cảm hứng cống hiến và phụng sự. Việc thực hiện có hiệu quả các chủ trương trong Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2021–2030 hay Chương trình phát triển thanh niên quốc gia sẽ góp phần hỗ trợ thanh niên tiếp cận cơ hội học tập, khởi nghiệp, làm việc và cống hiến gắn với lý tưởng cách mạng. Sự phối hợp đồng bộ giữa gia đình, nhà trường và xã hội chính là chìa khóa để bồi dưỡng lớp thanh niên vừa có trí tuệ, kỹ năng, vừa có lý tưởng, bản lĩnh, đủ sức kế tục xứng đáng sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và dân tộc trong thời đại mới.

3. Kết luận

Trong sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc, thanh niên luôn là lực lượng xung kích, sáng tạo và đầy khát vọng cống hiến. Trong bối cảnh hiện nay, khi cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đang ngày càng trở nên phức tạp, quyết liệt – đặc biệt trên không gian mạng và trong đời sống tinh thần của giới trẻ – thì vai trò của thanh niên càng trở nên quan trọng và cấp thiết hơn bao giờ hết. Phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong công cuộc bảo vệ nền tảng tư tưởng không chỉ là yêu cầu mang tính chiến lược về chính trị – tư tưởng mà còn là một trong những điều kiện then chốt để xây dựng lớp người kế tục sự nghiệp cách mạng của Đảng. Điều này đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, kiên trì và hiệu quả của cả hệ thống chính trị, trong đó tổ chức Đoàn – Hội giữ vai trò trung tâm, còn gia đình, nhà trường và xã hội là các trụ cột phối hợp chặt chẽ. Bảo vệ nền tảng tư tưởng không chỉ là “phòng tuyến” chống lại các luận điệu sai trái, mà còn là hành trình vun đắp niềm tin, khơi gợi khát vọng, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ. Khi thanh niên có bản lĩnh chính trị vững vàng, lý tưởng sống cao đẹp và tinh thần phản biện tích cực, họ sẽ trở thành lực lượng tiên phong bảo vệ Đảng, bảo vệ Tổ quốc từ trong tư tưởng đến hành động. Đó cũng chính là sự khẳng định mạnh mẽ về một thế hệ thanh niên Việt Nam thời đại mới – tự tin, trách nhiệm và đầy khát vọng dựng xây đất nước phồn vinh, vững mạnh./.

------------------------

Chú thích:

1. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Tập I, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2021, tr. 14.

2. Thủ tướng Chính phủ, Quyết định số 1331/QĐ-TTg ngày 24/7/2021 về Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2021–2030, Hà Nội, 2021.​

3. Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2023, tr. 24.​

4. Viện Nghiên cứu Thanh niên, Báo cáo điều tra xã hội học về hành vi sử dụng mạng xã hội của thanh thiếu niên năm 2024, Hà Nội.

5. Hội đồng Anh, Báo cáo Nghiên cứu Thế hệ trẻ Việt Nam, 2019, tr. 15.

6. Ban Tuyên giáo Trung ương, Báo cáo chuyên đề năm 2022 về tình hình chống phá tư tưởng trên không gian mạng.

7. Bộ Chính trị, Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới.​ ​https://xaydungdang.org.vn/nhan-quyen-va-cuoc-song/mot-so-giai-phap-nang-cao-hieu-qua-bao-ve-nen-tang-tu-tuong-cua-dang-trong-tinh-hinh-moi-22166?utm_source=chatgpt.com 

8. Ban Bí thư, Chỉ thị số 42-CT/TW ngày 24/3/2015 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa cho thế hệ trẻ giai đoạn 2015–2030.

ThS. Nguyễn Ngọc Diệp - Trường Đại học Thành Đông