Cao Bằng đang hướng tới xây dựng các xã, phường
phát triển toàn diện, lấy chất lượng cuộc sống, sự hài lòng và hạnh phúc của
người dân làm thước đo hiệu quả quản trị.
Cải cách hành chính tạo chuyển biến từ những việc cụ thể
Một trong những kết quả nổi bật của Cao Bằng là những chuyển biến trong cải cách hành chính và cung cấp dịch vụ công. Trong 5 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ khai thác, sử dụng lại dữ liệu số hóa của tỉnh đạt 79,68%; tỷ lệ thanh toán trực tuyến đạt 61,25%. Đáng chú ý, tỷ lệ hài lòng của người dân trong xử lý phản ánh, kiến nghị đạt 100%.
Đối với người dân, những kết quả này được cảm nhận rõ nhất qua từng lần đến giải quyết thủ tục hành chính. Anh Hoàng Văn Trình, người dân xã Trường Hà, cho biết việc thực hiện thủ tục hiện nay nhanh chóng, thuận tiện hơn, cán bộ hướng dẫn tận tình. Có trường hợp người dân đến từ sáng sớm và chỉ mất khoảng 30 phút để hoàn tất thủ tục liên quan đến đăng ký khai sinh cho con.
Chị Nông Thùy Dung, phường Tân Giang, cũng nhận xét việc giảm bớt các thủ tục rườm rà, cùng với sự hướng dẫn cụ thể của cán bộ, đã giúp người dân hạn chế việc phải đi lại nhiều lần.
Những thay đổi từ góc độ người sử dụng dịch vụ công cho thấy cải cách hành chính đang từng bước chuyển từ yêu cầu "đúng quy trình" sang mục tiêu phục vụ thuận tiện, hiệu quả hơn. Với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đây là kết quả có ý nghĩa, bởi hiệu quả của bộ máy cuối cùng phải được phản ánh qua chất lượng phục vụ và trải nghiệm thực tế của người dân, doanh nghiệp.
Phân cấp, phân quyền đặt yêu cầu mới cho cấp xã
Cùng với những kết quả đạt được, quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp cũng đặt ra những yêu cầu mới đối với cấp cơ sở. Tại xã Trà Lĩnh, sau sáp nhập, địa bàn quản lý rộng hơn, dân số đông hơn, trong khi khối lượng công việc và nhiệm vụ của cán bộ, công chức tăng đáng kể.
Nhiều nhiệm vụ được phân cấp về xã đòi hỏi đội ngũ cán bộ phải nhanh chóng thích ứng, vừa xử lý công việc thường xuyên, vừa cập nhật kiến thức ở những lĩnh vực mới. Đây là thay đổi quan trọng đối với chính quyền cơ sở, khi cấp xã ngày càng trực tiếp đảm nhận nhiều công việc liên quan đến quyền lợi và nhu cầu thiết yếu của người dân.
Tuy nhiên, thực tế tại Trà Lĩnh cũng cho thấy một số điểm nghẽn cần tiếp tục được tháo gỡ. Hạ tầng công nghệ thông tin, cơ sở dữ liệu và một số phần mềm dùng chung chưa hoàn toàn đồng bộ; việc kết nối, liên thông dữ liệu giữa các hệ thống còn hạn chế. Trong lĩnh vực đất đai, một số hồ sơ còn phải chờ cơ quan chuyên môn khu vực xử lý, dẫn đến thời gian trả kết quả có lúc chưa bảo đảm đúng hạn.
Trước thực tế đó, xã Trà Lĩnh đang tiếp tục rà soát, kiện toàn tổ chức, phân công nhiệm vụ theo hướng rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm; đồng thời tăng cường đào tạo cán bộ, đẩy mạnh chuyển đổi số và phát huy vai trò của các Tổ công nghệ số cộng đồng.
Theo ông Hoàng Văn Đông, Chủ tịch UBND xã Trà Lĩnh, địa phương xác định mục tiêu xây dựng chính quyền tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, gần dân, sát dân; lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chất lượng phục vụ. Cùng với đó là tăng cường đối thoại, lắng nghe và giải quyết những kiến nghị, vướng mắc ngay từ cơ sở.
Chuyển đổi số phải đi cùng hỗ trợ người dân
Thực tế tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Trường Hà cho thấy chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi tích cực, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu phải hỗ trợ người dân thích ứng với phương thức phục vụ mới.
Mỗi ngày, trung tâm tiếp nhận số lượng hồ sơ khá lớn, trong đó có nhiều người cao tuổi chưa quen sử dụng thiết bị số. Cán bộ phải vừa hướng dẫn trực tiếp, vừa hỗ trợ thực hiện hồ sơ trên hệ thống, trong một số trường hợp phải kết hợp giữa hồ sơ giấy và hồ sơ điện tử.
Bà Nông Thị Xuân, Quyền Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Trường Hà, cho biết đội ngũ chuyên viên phần lớn còn mới, trong khi một số thủ tục giữa các bộ, ngành chưa đồng bộ, gây khó khăn cho việc chia sẻ, trích xuất dữ liệu. Tuy vậy, cán bộ trung tâm vẫn nỗ lực giải quyết hồ sơ kịp thời, hạn chế thấp nhất tình trạng chậm, muộn.
Từ thực tiễn này có thể thấy, chuyển đổi số trong cải cách hành chính không chỉ là đưa thủ tục lên môi trường điện tử mà còn phải bảo đảm người dân có thể tiếp cận và sử dụng được các dịch vụ số. Đặc biệt tại địa bàn miền núi, nơi điều kiện tiếp cận công nghệ giữa các nhóm dân cư còn khác nhau, vai trò hướng dẫn trực tiếp của cán bộ và các Tổ công nghệ số cộng đồng vẫn rất cần thiết.
Cùng với việc hoàn thiện hạ tầng, Cao Bằng cần tiếp tục nâng cao khả năng liên thông dữ liệu, đồng bộ các phần mềm dùng chung và đào tạo kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ cơ sở. Đây là những điều kiện quan trọng để chuyển đổi số thực sự góp phần rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục và nâng cao chất lượng phục vụ.
Nâng cao năng lực cán bộ để chính quyền thực sự "gần dân"
Khi nhiều nhiệm vụ được phân cấp xuống cơ sở, năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã trở thành một trong những yếu tố quyết định hiệu quả vận hành mô hình mới.
Tại xã Hòa An, lãnh đạo địa phương xác định cán bộ, công chức phải chủ động làm mới mình, cập nhật kiến thức về khoa học công nghệ, ứng dụng trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ công việc; đồng thời tăng cường nắm tình hình, duy trì thông tin hai chiều với người dân và doanh nghiệp.
Yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là cán bộ giải quyết đúng và đủ thủ tục, mà còn phải chủ động nắm bắt vấn đề từ địa bàn, kịp thời xử lý những vướng mắc phát sinh. "Gần dân, sát dân" vì thế cần được thể hiện bằng năng lực phục vụ và khả năng giải quyết công việc cụ thể.
Đây cũng là một trong những nội dung có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Phân cấp, phân quyền giúp rút ngắn khoảng cách giữa chính quyền và người dân, nhưng để phát huy hiệu quả cần đi kèm với đội ngũ cán bộ đủ năng lực, hạ tầng và nguồn lực tương ứng.
Hướng tới nền quản trị hiện đại, lấy người dân làm trung tâm
Trên nền tảng những kết quả bước đầu, Cao Bằng đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% xã, phường cơ bản vận hành theo mô hình quản trị hiện đại, điều hành trên môi trường số; 100% hồ sơ đủ điều kiện được xử lý điện tử; tối thiểu 70% thủ tục hành chính đủ điều kiện được thực hiện trực tuyến toàn trình. Mỗi xã, phường có ít nhất một mô hình phát triển kinh tế đặc trưng, hiệu quả, gắn với lợi thế địa phương; chỉ số hài lòng của người dân đối với chính quyền cơ sở đạt trên 90%.
Để đạt được những mục tiêu này, bên cạnh việc tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy, Cao Bằng cần tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn về hạ tầng số, kết nối và liên thông dữ liệu; đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã, bảo đảm nhiệm vụ được phân cấp đi đôi với năng lực và nguồn lực thực hiện.
Thực tiễn tại Trà Lĩnh, Trường Hà, Hòa An và các địa phương khác cho thấy hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đang được hình thành từ những thay đổi cụ thể: thủ tục được giải quyết nhanh hơn, người dân được hướng dẫn tận tình hơn, phản ánh được tiếp nhận và xử lý kịp thời hơn.
Đối với Cao Bằng, xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ là sắp xếp lại tổ chức bộ máy mà quan trọng hơn là đổi mới phương thức phục vụ. Khi chính quyền thực sự gần dân, sát dân, lắng nghe và giải quyết kịp thời những vấn đề phát sinh từ cơ sở, người dân sẽ là những người trực tiếp cảm nhận được hiệu quả của cải cách. Đây cũng là nền tảng để tỉnh từng bước xây dựng nền quản trị hiện đại, lấy sự hài lòng, chất lượng cuộc sống và hạnh phúc của người dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của chính quyền./.
Minh Phong
Tin tức cùng chuyên mục
Bài viết cùng tác giả
