Tiếng Việt
Tiếng Việt Tiếng Anh

Phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới

Ngày đăng: 13/11/2026   11:15
Đọc bài viết
Mặc định Cỡ chữ
Tóm tắt: Trong bối cảnh Đảng và Nhà nước ta đang triển khai xây dựng đồng bộ hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng, việc phát huy vai trò của gia đình có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển con người và củng cố nguồn lực nội sinh quốc gia. Bài viết đánh giá thực trạng phát huy vai trò của gia đình trong điều kiện hiện nay, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới.

Từ khóa: Chuẩn mực con người Việt Nam; Đại hội XIV của Đảng; gia đình; hệ giá trị quốc gia.

Abstract: In the context of the Party and the State's efforts to comprehensively develop the national value system, cultural value system, family value system, and standards for Vietnamese people in accordance with the spirit of the 14th National Congress of the Party, promoting the role of the family is of great significance to human development and the strengthening of the nation's endogenous resources. This article assesses the current state of efforts to promote the role of the family and, on that basis, proposes solutions to enhance the effectiveness of developing the national value system and standards for Vietnamese people in the new era.

Keywords: Standards for Vietnamese people; 14th National Congress of the Party; family; national value system.

1. Đặt vấn đề

Gia đình là tế bào của xã hội, môi trường xã hội hóa đầu tiên và có ảnh hưởng sâu sắc đến quá trình hình thành nhân cách, hệ giá trị và hành vi của con người. Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Nhiều gia đình cộng lại mới thành xã hội, xã hội tốt thì gia đình càng tốt, gia đình tốt thì xã hội mới tốt. Hạt nhân của xã hội là gia đình” (Hồ Chí Minh, tập 9, tr.531), quan điểm này khẳng định mối quan hệ gắn bó giữa gia đình và xã hội, trong đó gia đình vừa là nền tảng cấu thành xã hội, vừa là môi trường trực tiếp giáo dục, hình thành nhân cách con người. Trong quá trình lãnh đạo sự nghiệp đổi mới đất nước, Đảng và Nhà nước ta luôn xác định gia đình là nền tảng của xã hội, là môi trường quan trọng để giáo dục đạo đức, lối sống và phát triển con người. Trong Văn kiện Đại hội XIV, Đảng ta tiếp tục khẳng định yêu cầu đồng bộ “tổ chức thực hiện hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam (Đảng Cộng sản Việt Nam, tập I, 2026, tr.161) nhằm phát huy sức mạnh văn hóa và nguồn lực con người trong phát triển đất nước. Trong chỉnh thể đó, gia đình giữ vai trò cầu nối giữa các giá trị xã hội với quá trình hình thành phẩm chất, năng lực và hành vi của mỗi cá nhân. Tuy nhiên, dưới tác động của công nghiệp hóa, đô thị hóa, hội nhập quốc tế và chuyển đổi số, gia đình Việt Nam đang có nhiều biến đổi về cấu trúc, chức năng và hệ giá trị. Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu tiếp tục nghiên cứu và phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam hiện nay.

2. Cơ sở lý luận về vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam

Hệ giá trị quốc gia là chỉnh thể những giá trị cốt lõi nhất phản ánh mục tiêu phát triển, khát vọng dân tộc và định hướng phát triển đất nước trong từng giai đoạn lịch sử. Hệ giá trị quốc gia Việt Nam được xác định là: “hòa bình, thống nhất, độc lập, dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh và hạnh phúc” (Nguyễn Phú Trọng, 2022, tr. 171). Đây là những giá trị mang tính định hướng chiến lược, tạo cơ sở cho việc xây dựng văn hóa và phát triển con người Việt Nam.

Chuẩn mực con người Việt Nam là sự hiện thực hóa các giá trị cốt lõi của quốc gia và gia đình ở cấp độ cá nhân thông qua nhận thức, thái độ và hành vi xã hội. Những phẩm chất như: “yêu nước, đoàn kết, tự cường, nghĩa tình, trung thực, trách nhiệm, kỷ cương, sáng tạo” (Thủ tướng Chính phủ, 2026), vừa là yêu cầu đối với mỗi cá nhân, vừa là điều kiện để thực hiện mục tiêu phát triển đất nước trong thời kỳ mới. Mặc dù có nội hàm và phạm vi biểu hiện khác nhau, hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam đều hướng tới mục tiêu xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện. Trong đó, hệ giá trị quốc gia giữ vai trò định hướng, còn chuẩn mực con người Việt Nam là kết quả của quá trình tiếp nhận, thực hành và hiện thực hóa các giá trị trong đời sống xã hội.

Gia đình là thiết chế xã hội cơ bản, được hình thành trên cơ sở quan hệ hôn nhân, huyết thống hoặc nuôi dưỡng và được điều chỉnh bởi các chuẩn mực đạo đức, pháp luật. Dưới góc độ khoa học xã hội, gia đình không chỉ là môi trường bảo đảm sự tái sản xuất con người mà còn là thiết chế tái sản xuất các quan hệ xã hội và các giá trị văn hóa. Theo quan điểm của C. Mác và Ph. Ăngghen: “Những trật tự xã hội, trong đó những con người của một thời đại lịch sử nhất định và của một nước nhất định đang sống, là do hai loại sản xuất quyết định: một mặt là do trình độ phát triển của lao động và mặt khác là do trình độ phát triển của gia đình” (C.Mác và Ph.Ăngghen, tập 21, tr.44). Như vậy, gia đình không tồn tại một cách độc lập, mà có mối quan hệ biện chứng với xã hội. Từ đó có thể thấy gia đình vừa chịu sự tác động của điều kiện kinh tế - xã hội, vừa trực tiếp tham gia vào quá trình hình thành nhân cách, hệ giá trị và chuẩn mực hành vi của con người. Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định: “gia đình là tế bào của xã hội, là hạt nhân lưu giữ và phát huy các giá trị quốc gia, giá trị văn hóa, con người Việt Nam”. Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam cũng đề cập rõ vai trò của gia đình trong việc hình thành, giáo dục, duy trì và lan tỏa các hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam. Mối quan hệ giữa gia đình, hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam là mối quan hệ biện chứng giữa định hướng giá trị xã hội với quá trình hình thành và phát triển con người. Trong chỉnh thể đó, hệ giá trị quốc gia xác lập mục tiêu và định hướng phát triển; chuẩn mực con người Việt Nam là kết quả cần đạt tới; còn gia đình giữ vai trò thiết chế trung gian chuyển hóa các giá trị mang tính định hướng thành nhận thức, tình cảm và hành vi cụ thể của mỗi cá nhân.

Trên thực tế, hệ giá trị quốc gia chỉ có thể trở thành sức mạnh tinh thần của xã hội khi được chuyển hóa thành các chuẩn mực ứng xử và hành vi xã hội. Quá trình chuyển hóa này diễn ra trước hết trong môi trường gia đình thông qua giáo dục truyền thống, thực hành trách nhiệm, nêu gương và tổ chức đời sống gia đình. Thông qua đó, các giá trị như yêu nước, đoàn kết, trung thực, trách nhiệm và kỷ cương được nội tâm hóa, trở thành những phẩm chất tương đối bền vững của con người Việt Nam. Ở chiều ngược lại, những cá nhân được hình thành trên nền tảng các giá trị tích cực sẽ góp phần xây dựng gia đình hạnh phúc, cộng đồng văn minh và củng cố hệ giá trị quốc gia. Điều đó cho thấy gia đình không chỉ là nơi tiếp nhận và truyền thụ giá trị mà còn là chủ thể tham gia duy trì, tái tạo và phát triển các giá trị xã hội. Vì vậy, gia đình giữ vai trò cầu nối giữa hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam, đồng thời là môi trường trực tiếp góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, phát huy nguồn lực con người Việt Nam và củng cố sức mạnh nội sinh của đất nước trong thời kỳ mới.

3. Thực trạng phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam hiện nay

3.1. Những kết quả đạt được

Trong quá trình đổi mới và hội nhập quốc tế, gia đình Việt Nam tiếp tục giữ vai trò là thiết chế xã hội nền tảng trong việc hình thành, truyền thụ và hiện thực hóa hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam. Cùng với sự phát triển của đất nước, nhận thức về vị trí, vai trò của gia đình có sự chuyển biến rõ nét, từ cách tiếp cận chủ yếu nhấn mạnh chức năng sinh học và kinh tế sang cách tiếp cận coi gia đình là môi trường xã hội hóa đầu tiên, là chủ thể quan trọng của quá trình phát triển văn hóa và con người. Sự chuyển biến đó trước hết được thể hiện ở việc từng bước hoàn thiện hệ thống chủ trương, chính sách và pháp luật về gia đình. Trong các văn kiện của Đảng và Nhà nước ta, gia đình ngày càng được đặt trong mối quan hệ hữu cơ với nhiệm vụ xây dựng văn hóa và phát triển con người. Đặc biệt, Chỉ thị số 06 ngày 24/6/2021 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng gia đình trong tình hình mới đã xem gia đình là môi trường quan trọng nuôi dưỡng, giáo dục nhân cách và giữ gìn các giá trị văn hóa dân tộc (Ban Bí thư, 2021). Trên cơ sở đó, Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam đến năm 2030 tiếp tục nhấn mạnh mục tiêu xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh, coi đây là nền tảng quan trọng cho phát triển con người và xã hội (Thủ tướng Chính phủ, 2021). Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam khẳng định phải tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình - nhà trường - xã hội trong việc hình thành và hoàn thiện nhân cách con người Việt Nam, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ. Cùng với sự hoàn thiện về thể chế, hệ giá trị gia đình từng bước được cụ thể hóa thông qua các chuẩn mực ứng xử và các phong trào xã hội. Việc ban hành Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình đã tạo cơ sở để chuyển hóa các giá trị như yêu thương, tôn trọng, bình đẳng, trách nhiệm và chia sẻ thành những nguyên tắc ứng xử cụ thể trong đời sống gia đình (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, 2023). Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc gắn kết giữa định hướng giá trị với thực tiễn thực hành các giá trị trong đời sống xã hội.

Trên phương diện thực tiễn, phong trào xây dựng gia đình văn hóa tiếp tục được duy trì và mở rộng. Theo báo cáo của ngành Văn hóa, cả nước hiện có trên 20,8 triệu gia đình đạt danh hiệu Gia đình văn hóa, chiếm hơn 89% tổng số hộ gia đình (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, 2023). Mặc dù danh hiệu gia đình văn hóa chưa phản ánh đầy đủ chất lượng của mọi quan hệ gia đình, song kết quả này cho thấy sự lan tỏa của các giá trị đạo đức và văn hóa trong đời sống cộng đồng. Từ góc độ xây dựng hệ giá trị, đây là điều kiện thuận lợi để hệ giá trị quốc gia được hiện thực hóa thông qua các quan hệ gia đình và các thiết chế xã hội ở cơ sở.

Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong giáo dục thế hệ trẻ ngày càng được chú trọng. Nhiều chương trình giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, phòng chống bạo lực gia đình và xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh được triển khai ở các địa phương, góp phần hỗ trợ gia đình thực hiện tốt hơn chức năng giáo dục và xã hội hóa. Những kết quả đạt được cho thấy gia đình vẫn giữ vai trò là thiết chế trung gian quan trọng trong quá trình chuyển hóa hệ giá trị quốc gia thành chuẩn mực con người Việt Nam. Đây đồng thời là cơ sở quan trọng để phát triển nguồn lực con người và củng cố sức mạnh nội sinh phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước trong thời kỳ mới.

3.2. Những hạn chế và nguyên nhân

Bên cạnh những kết quả tích cực, việc phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam hiện nay vẫn đứng trước nhiều khó khăn, thách thức. Những hạn chế này phản ánh tác động đa chiều của các biến đổi kinh tế, xã hội, văn hóa và công nghệ đối với thiết chế gia đình trong điều kiện chuyển đổi xã hội sâu rộng. Trước hết, sự thay đổi về cấu trúc và chức năng gia đình đang làm biến đổi cơ chế truyền thụ các giá trị truyền thống. Quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa, di cư lao động và phát triển kinh tế thị trường đã làm gia tăng mô hình gia đình hạt nhân, thu hẹp không gian tương tác giữa các thế hệ và làm giảm thời gian chăm sóc, giáo dục trực tiếp trong gia đình. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến tính liên tục của quá trình truyền thụ các giá trị văn hóa và chuẩn mực xã hội. Bên cạnh đó, hiệu quả giáo dục đạo đức, lối sống trong một bộ phận gia đình chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện. Không ít gia đình có xu hướng ưu tiên thành tích học tập và điều kiện vật chất hơn giáo dục nhân cách, trách nhiệm công dân và kỹ năng sống. Sự thiếu đồng bộ giữa giáo dục giá trị và thực hành giá trị trong đời sống hàng ngày làm giảm hiệu quả hình thành chuẩn mực hành vi của thế hệ trẻ.

Một thách thức lớn hiện nay xuất phát từ sự phát triển nhanh chóng của không gian số. Internet và mạng xã hội đang trở thành môi trường xã hội hóa có ảnh hưởng ngày càng lớn đối với nhận thức, lối sống và hành vi của thanh niên, thiếu niên. Tuy nhiên, năng lực số và khả năng định hướng giá trị của một bộ phận cha mẹ còn hạn chế, dẫn đến khoảng cách giữa vai trò giáo dục truyền thống của gia đình với những yêu cầu mới của môi trường truyền thông hiện đại. Đáng chú ý, các hiện tượng bạo lực gia đình, bất bình đẳng giới và xung đột trong quan hệ gia đình vẫn tồn tại ở một số địa phương. Theo số liệu thống kê của ngành văn hóa, năm 2023 cả nước vẫn ghi nhận hơn 3.200 vụ bạo lực gia đình với hàng nghìn nạn nhân, trong đó phụ nữ chiếm tỷ lệ lớn (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, 2023). Những hiện tượng này không chỉ làm tổn hại đến sự ổn định của gia đình mà còn ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình hình thành nhân cách và các chuẩn mực ứng xử của con người.

Ngoài ra, những biến đổi trong quan niệm về hôn nhân và gia đình cũng đang đặt ra các vấn đề mới đối với việc duy trì sự bền vững của gia đình Việt Nam. Kết quả Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ năm 2024 cho thấy tuổi kết hôn trung bình lần đầu tiếp tục tăng; đồng thời, cả nước có khoảng 2,225 triệu người trong tình trạng ly hôn hoặc ly thân (Tổng cục Thống kê, 2025). Những biến đổi này phản ánh sự thay đổi trong lựa chọn lối sống, hệ giá trị và quan niệm cá nhân, đồng thời đặt ra yêu cầu đổi mới cách tiếp cận trong xây dựng gia đình ở bối cảnh hiện nay. Những hạn chế trên phản ánh sự không đồng đều giữa tốc độ biến đổi của môi trường kinh tế - xã hội với khả năng thích ứng của thiết chế gia đình. Bên cạnh tác động khách quan của quá trình toàn cầu hóa, chuyển đổi số và kinh tế thị trường, vẫn còn một bộ phận gia đình chưa nhận thức đầy đủ vai trò của mình trong việc xây dựng chuẩn mực con người Việt Nam; kỹ năng giáo dục gia đình và sự phối hợp giữa gia đình với nhà trường, cộng đồng còn hạn chế. Vì vậy, việc phát huy vai trò của gia đình cần được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển văn hóa, phát triển con người và phát huy nguồn lực nội sinh của quốc gia, bảo đảm sự thống nhất giữa phát triển kinh tế với phát triển xã hội và phát triển con người.

4. Giải pháp phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam

Thứ nhất, nâng cao nhận thức xã hội về vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam.

Gia đình là môi trường xã hội hóa đầu tiên và có ảnh hưởng sâu sắc, bền vững nhất đối với quá trình hình thành nhân cách mỗi cá nhân. Vì vậy, phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam trước hết phải bắt đầu từ việc nâng cao nhận thức của toàn xã hội về vị trí, chức năng và sứ mệnh đặc biệt của gia đình đối với sự phát triển con người. Cần tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nhằm làm rõ mối quan hệ hữu cơ giữa hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới. Qua đó, mỗi gia đình nhận thức đầy đủ trách nhiệm của mình không chỉ trong việc duy trì nòi giống, tái sản xuất sức lao động mà còn trong việc truyền thụ các giá trị văn hóa, đạo đức, lối sống và bồi dưỡng ý thức công dân cho các thế hệ thành viên.

Thứ hai, củng cố và nâng cao hiệu quả chức năng giáo dục của gia đình.

Trong các chức năng cơ bản của gia đình, chức năng giáo dục giữ vai trò đặc biệt quan trọng bởi đây là kênh truyền thụ giá trị đầu tiên và trực tiếp nhất đối với mỗi con người. Do đó, việc xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh cần gắn liền với việc nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức, nhân cách, lối sống và trách nhiệm xã hội cho các thành viên, nhất là thế hệ trẻ. Mỗi gia đình cần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, phát huy truyền thống hiếu học, lòng yêu nước, tinh thần nhân ái, ý thức trách nhiệm và các chuẩn mực ứng xử văn hóa trong đời sống hàng ngày. Việc củng cố chức năng giáo dục của gia đình sẽ tạo nền tảng quan trọng để hình thành những con người Việt Nam phát triển toàn diện, có tri thức, năng lực, có đạo đức, trách nhiệm và khát vọng cống hiến.

Thứ ba, phát huy vai trò của gia đình trong giáo dục, định hướng giá trị và bảo vệ các thành viên trước tác động của môi trường số.

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và truyền thông xã hội đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong quá trình hình thành nhận thức, giá trị và hành vi của con người, đặc biệt là thanh, thiếu niên. Trong bối cảnh đó, gia đình cần thích ứng với những yêu cầu mới của thời đại bằng việc nâng cao năng lực giáo dục trong môi trường số, đồng thời thực hiện tốt vai trò định hướng giá trị cho các thành viên. Bên cạnh việc trang bị kiến thức và kỹ năng số, gia đình cần chú trọng giáo dục đạo đức số, văn hóa số và trách nhiệm khi tham gia không gian mạng; giúp các thành viên biết chọn lọc thông tin, ứng xử văn minh, tôn trọng pháp luật và bảo vệ bản thân trước các nguy cơ từ môi trường trực tuyến. Đồng thời, việc tăng cường sự gắn kết, chia sẻ và đối thoại trong gia đình cũng là giải pháp quan trọng để hạn chế những tác động tiêu cực của công nghệ đối với đời sống tinh thần và các mối quan hệ gia đình. Thực hiện tốt vai trò này sẽ góp phần xây dựng những công dân số có tri thức, bản lĩnh và trách nhiệm, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong thời đại số.

Thứ tư, hoàn thiện hệ thống chính sách và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về gia đình.

 Trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, cần tiếp tục hoàn thiện các chính sách về hôn nhân và gia đình, bình đẳng giới, an sinh xã hội, bảo vệ trẻ em, chăm sóc người cao tuổi và phòng, chống bạo lực gia đình theo hướng toàn diện, đồng bộ và thích ứng với những biến đổi của cấu trúc gia đình hiện đại. Đồng thời, cần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về gia đình; tăng cường công tác nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn nhằm cung cấp cơ sở khoa học cho quá trình hoạch định và triển khai chính sách. Đây là điều kiện quan trọng để tạo dựng môi trường thuận lợi cho gia đình thực hiện đầy đủ các chức năng xã hội của mình và phát huy vai trò trong quá trình xây dựng con người Việt Nam.

Thứ năm, tăng cường sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong giáo dục giá trị và hình thành nhân cách.

Xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam là một quá trình xã hội hóa toàn diện, đòi hỏi sự tham gia và phối hợp chặt chẽ của nhiều chủ thể. Trong đó, gia đình giữ vai trò nền tảng trong giáo dục các giá trị đạo đức và nhân cách; nhà trường đảm nhiệm chức năng trang bị tri thức, kỹ năng và định hướng phát triển; xã hội tạo môi trường thực tiễn để các giá trị được kiểm nghiệm, củng cố và phát huy. Do đó, cần xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả giữa gia đình, nhà trường và các tổ chức xã hội nhằm bảo đảm tính thống nhất trong mục tiêu, nội dung và phương thức giáo dục giá trị cho thế hệ trẻ. Sự gắn kết chặt chẽ giữa các chủ thể này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục con người mà còn thúc đẩy quá trình chuyển hóa các giá trị quốc gia thành những phẩm chất, năng lực và hành vi cụ thể của mỗi cá nhân trong đời sống xã hội.

5. Kết luận

Phát huy vai trò của gia đình trong xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam vừa là yêu cầu cấp thiết, vừa là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đối với sự nghiệp phát triển văn hóa và con người trong giai đoạn hiện nay. Với tư cách là thiết chế xã hội đặc thù, gia đình không chỉ là nơi bảo tồn, trao truyền các giá trị văn hóa truyền thống mà còn là môi trường trực tiếp hình thành nhân cách, bồi dưỡng đạo đức và phát triển năng lực con người. Vì vậy, việc nâng cao nhận thức, củng cố chức năng giáo dục của gia đình, phát huy vai trò trong môi trường số, hoàn thiện chính sách hỗ trợ và tăng cường sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội sẽ góp phần xây dựng những con người Việt Nam phát triển toàn diện, giàu lòng yêu nước, có đạo đức, trách nhiệm, khát vọng cống hiến và năng lực hội nhập. Đây cũng chính là cơ sở quan trọng để tăng cường sức mạnh nội sinh, phát huy nguồn lực con người và bảo đảm sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong thời kỳ mới./.

------------------------------------

Tài liệu tham khảo:

1. Ban Bí thư (2021), Chỉ thị số 06-CT/TW ngày 24/6/2021 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng gia đình trong tình hình mới.

2. C. Mác và Ph. Ăngghen (1995), Toàn tập, tập 3, Nxb CTQG-ST, Hà Nội.

3. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập I, Nxb CTQG-ST, Hà Nội.

4. Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 9, Nxb CTQG-ST, Hà Nội.

5. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2022), Quyết định số 224/QĐ-BVHTTDL ngày 28/01/2022 ban hành Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình.

6. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2023), Báo cáo công tác gia đình năm 2023.

7. Thủ tướng Chính phủ (2021), Quyết định số 2238/QĐ-TTg ngày 30/12/2021 phê duyệt Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam đến năm 2030.

8. Tổng cục Thống kê (2025), Thông cáo báo chí kết quả Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ năm 2024, Hà Nội.

TS Nguyễn Thị Bích Cần - Học viện Chính trị khu vực II

Bài viết cùng tác giả